Cây Chanh Trường

Bà con mình có bao giờ để ý, trong vườn nhà hay ven những cánh rừng già, có những cây thuốc nhìn thì bình dị nhưng lại chứa đựng cái tình y thuật rất lớn không? Lão thường ví cơ thể mình như một bộ máy, dùng lâu ngày thì ốc vít lỏng lẻo, dầu mỡ khô cạn khiến xương khớp rệu rã, chân tay tê mỏi. Những lúc như vậy, thiên nhiên lại ban tặng cho ta những vị thảo dược quý để bồi bổ, thông hoạt lại cái mạch sống bên trong.

Hôm nay, lão muốn thủ thỉ cùng bà con về cây Chanh trường. Đây là một vị thuốc có cái tên nghe rất lạ với nhiều người, nhưng với những người thầy thuốc Nam y như lão, nó lại là người bạn đồng hành tin cậy trong việc giúp bà con giải vây khỏi những cơn đau nhức, giúp khí huyết lưu thông mượt mà như dòng nước mát lành chảy về xuôi.

Đặc điểm – Nguồn gốc dược liệu

Cây Chanh trường, hay còn được gọi bằng những cái tên khác như cây Chanh trâu, Quýt hôi, là loài cây thuộc họ Cam. Nghe cái tên họ Cam chắc bà con cũng hình dung ra phần nào hình dáng của nó rồi phải không? Đây là loại cây bụi, thân có gai, lá mọc so le và có mùi thơm đặc trưng của tinh dầu khi ta vò nát trên tay.

Loài cây này thường ưa sống ở những vùng đồi núi, ven rừng hay các bờ bụi nơi có ánh sáng vừa phải. Ở nước ta, Chanh trường phân bố rải rác ở nhiều tỉnh miền Bắc và miền Trung. Bộ phận mà lão thường dùng để làm thuốc cho bà con chính là rễ và lá, vì đây là nơi hội tụ tinh túy nhất của cây để giúp người bệnh thông kinh hoạt lạc.

Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Họ tên

Số điện thoại

Tình trạng

Gửi tư vấn

Cách thu hoạch – sơ chế

Để vị thuốc đạt được dược tính cao nhất, lão thường dặn bà con phải chọn đúng thời điểm thu hoạch. Với rễ Chanh trường, thời điểm tốt nhất là vào mùa thu hoặc mùa đông, khi nhựa cây đã lặn xuống rễ, tích tụ đủ khí chất của đất trời. Lá cây thì có thể thu hái quanh năm, nhưng tốt nhất vẫn là lúc cây đang xanh tốt, chưa già úa.

Sau khi thu hái rễ về, bà con cần rửa sạch đất cát, sau đó thái phiến mỏng rồi đem phơi khô hoặc sấy nhẹ. Để giữ được mùi thơm và tinh dầu quý giá, lão khuyên bà con không nên phơi dưới nắng quá gắt. Khi vị thuốc đã khô, ta bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát để dùng dần, tránh để ẩm mốc làm mất đi cái hồn của vị thuốc Nam.

Tính vị – Quy kinh – Công năng theo Đông y

Trong Đông y, Chanh trường được nhìn nhận là vị thuốc có tính bình, vị đắng và cay nhẹ. Cái vị cay ấy giúp hành khí, còn cái đắng lại giúp thanh giáng. Vị thuốc này quy vào kinh Can và Thận, vốn là hai tạng chủ về gân cốt và tàng chứa huyết trong cơ thể chúng ta.

Công năng chính của Chanh trường là thông kinh hoạt lạc, tán ứ và chỉ thống (giảm đau). Lão thường dùng nó để giúp bà con xử lý các chứng phong thấp, đau nhức xương khớp, hoặc các trường hợp bị sang chấn gây bầm tím, sưng đau. Nó giống như một cây chổi quét sạch những cặn bẩn, tắc nghẽn trong lòng mạch, giúp máu huyết đi nuôi cơ thể được đầy đủ hơn.

Tác dụng theo Y học hiện đại

Dưới lăng kính của y học hiện đại, các nhà khoa học đã tìm thấy trong Chanh trường những thành phần hoạt chất quý như tinh dầu và các hợp chất coumarin. Những hoạt chất này có khả năng kháng khuẩn, chống viêm rất tốt, giúp làm dịu các vùng mô bị tổn thương hoặc sưng tấy do viêm nhiễm hay chấn thương.

Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng chiết xuất từ cây Chanh trường có tác dụng hỗ trợ tăng cường lưu thông máu và giảm nhẹ các triệu chứng đau dây thần kinh. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm dân gian và chứng minh khoa học càng làm cho lão thêm tin tưởng vào hiệu quả mà vị thảo dược này mang lại cho bà con mình.

Các bài thuốc ứng dụng

Tùy vào tình trạng bệnh mà lão sẽ kết hợp Chanh trường với các vị thuốc khác nhau. Dưới đây là một số cách dùng đơn giản mà hiệu quả bà con có thể tham khảo:

Hỗ trợ giảm đau nhức xương khớp và phong thấp

Khi thời tiết thay đổi, xương khớp bà con thường đau mỏi như có kim châm, đó là do phong hàn thấp xâm nhập. Chanh trường lúc này đóng vai trò như vị thuốc dẫn để đuổi tà khí ra ngoài.

• Bài thuốc số 1: Sử dụng rễ Chanh trường khô 15g, kết hợp với rễ Cỏ xước 12g và Dây đau xương 12g. Tất cả đem sắc với 600ml nước, đun nhỏ lửa cho đến khi còn khoảng 200ml, chia làm 2 lần uống trong ngày sau khi ăn.
• Bài thuốc số 2: Dùng lá Chanh trường tươi, rửa sạch, giã nát với một chút muối rồi đắp trực tiếp lên vùng khớp bị sưng đau, băng lại trong khoảng 30 phút.

Hỗ trợ xử lý bầm tím do chấn thương

Với những trường hợp bị ngã hoặc va đập dẫn đến huyết ứ, bầm tím, ta cần những vị thuốc có tính hoạt huyết mạnh để tan cục máu bầm.

• Bài thuốc hỗ trợ số 3: Rễ Chanh trường 20g, đem ngâm với rượu trắng nồng độ cao trong khoảng 10 đến 15 ngày. Dùng rượu này xoa bóp nhẹ nhàng lên vùng bị bầm tím sẽ thấy vết thâm tan nhanh và bớt đau rõ rệt.

Lưu ý kiêng kỵ

Dù là thuốc quý nhưng không phải ai dùng cũng tốt, bà con cần nhớ nguyên tắc dùng đúng người, đúng bệnh. Chanh trường có tính hoạt huyết nên phụ nữ đang trong thời kỳ mang thai tuyệt đối không được dùng để tránh ảnh hưởng đến thai nhi. Những người đang bị xuất huyết hoặc có cơ địa máu khó đông cũng cần thận trọng.

Ngoài ra, bà con không nên tự ý lạm dụng thuốc với liều lượng quá cao trong thời gian dài. Khi dùng nếu thấy cơ thể có những biểu hiện lạ như nổi mẩn ngứa hay cồn cào ruột gan thì nên tạm dừng và hỏi ý kiến thầy thuốc ngay nhé.

Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp

Để vị thuốc phát huy tác dụng tốt nhất, lão khuyên bà con nên kết hợp với chế độ sinh hoạt điều độ. Nếu đau nhức xương khớp, bà con hãy chăm chỉ tập những bài dưỡng sinh nhẹ nhàng, tránh ngồi một chỗ quá lâu làm khí huyết ngưng trệ. Việc ngâm chân bằng nước ấm với muối và gừng trước khi đi ngủ cũng là cách tuyệt vời để hỗ trợ Chanh trường vận hành máu huyết tốt hơn.

Về ăn uống, bà con nên hạn chế những đồ ăn lạnh, chua chát khi đang điều trị bằng vị thuốc này. Giữ cho tinh thần thoải mái, ấm áp cũng chính là cách ta nuôi dưỡng cái gốc của sức khỏe, giúp bệnh tình mau chóng thuyên giảm.

Lão hy vọng những chia sẻ này giúp bà con hiểu rõ hơn về cây Chanh trường. Mỗi cơ địa lại có một cách hấp thụ khác nhau, nên nếu bà con cần dặn dò kỹ hơn về liều lượng hay cách kết hợp sao cho phù hợp với tuổi tác và bệnh nền của mình, đừng ngần ngại nhắn tin cho lão.

Bà con có thể gửi triệu chứng hoặc hình ảnh vùng đau nhức qua Zalo 0972606773 để được lão và các cộng sự tư vấn chi tiết hơn nhé.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc