Bài Thuốc Can Khương Thương Truật Thang (Viêm Khớp Dạng Thấp)

Bà con mình cứ mỗi đợt trời nồm, lạnh ngấm vào xương là khớp cổ tay, cổ chân, gối… nó đau ê ẩm như bị “gió độc” táp vào. Có người kể với Lão: “Đêm nằm mà đầu gối lạnh buốt như đá, co duỗi cứ khục khục”. Trong những trường hợp như vậy, Lão hay nhớ ngay đến bài Can khương thương truật thang – một phương cổ dùng để xua hàn thấp, ấm kinh lạc, rất hợp với chứng viêm khớp dạng thấp thể hàn thấp.

Ảnh đại diện
Lão hiểu tiếng lòng của bà con mình, luôn mong mỏi có giải pháp toàn diện giúp phục hồi sức khỏe, cải thiện bền vững!

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:

Nguồn gốc và y lý bài thuốc

Bài này vốn xuất từ kinh nghiệm cổ truyền, thuộc nhóm phương ôn kinh tán hàn, chuyên dùng khi ngoại tà hàn thấp xâm phạm vào lạc mạch khiến khí huyết bị tắc. Lão nói dễ hiểu thế này: hàn thấp mà chui vào khớp thì chẳng khác gì nước lạnh đổ vào bản lề, vừa cứng lại vừa nặng, càng về đêm càng tê dại. Bài thuốc giúp làm ấm đường kinh, khu tà, mở đường cho khí huyết lưu thông trở lại.

Thành phần – Liều lượng – Cách dùng

Bài Can khương thương truật thang gồm:

Can khương 08g, Quế chi 08g, Thương truật 08g, Ý dĩ 08g, Cam thảo 06g, Bạch linh 12g, Xuyên khung 16g.

Mỗi ngày sắc 1 thang, chia 2 lần uống khi còn ấm. Bà con lưu ý sắc đúng lượng nước như chỉ dẫn của thầy thuốc để tránh thuốc quá đặc hoặc quá loãng.

Công năng và ý nghĩa phối vị

Bà con tưởng tượng cả phương như một nhóm người “dọn đường – khai thông – sưởi ấm – hút ẩm”. Mỗi vị một việc, phối lại thành ra công dụng ôn kinh, tán hàn, trừ thấp, thông lạc.

  • Can khương: vị chủ lực làm ấm trong, xua lạnh từ gốc, như nhóm bếp lên để sưởi toàn thân.

  • Quế chi: giúp thông dương khí, đẩy hàn thấp ra ngoài, giảm cứng khớp.

  • Thương truật: chuyên hút thấp, làm khớp bớt nặng nề.

  • Ý dĩ: lợi thấp, giảm sưng tê, lại tốt cho tỳ vị.

  • Bạch linh: hỗ trợ kiện tỳ, giúp cơ thể bớt tích ẩm.

  • Cam thảo: điều hòa các vị, giúp phương thuốc êm bụng, dễ uống.

  • Xuyên khung: hành khí hoạt huyết, giảm đau, giải ứ, làm khớp bớt căng tức.

Bài Thuốc Can Khương Thương Truật Thang (Viêm Khớp Dạng Thấp)
Bài Thuốc Can Khương Thương Truật Thang (Viêm Khớp Dạng Thấp)

Ứng dụng lâm sàng

Bài thuốc hợp nhất với viêm khớp dạng thấp thể hàn thấp: đau khớp tăng khi lạnh ẩm, đêm đau hơn ngày, khớp ít đỏ nóng, co duỗi khó, lưỡi nhợt rêu trắng nhớt, mạch huyền khẩn. Những ngày trời nồm, Lão thường gặp nhiều bà con chân tay lạnh buốt, vai gáy nặng trĩu, uống ấm vào thì đỡ – đúng tạng hàn thấp này. Với cơ địa này, dùng bài thuốc để “sưởi ấm từ trong – khơi lối cho khí huyết chạy” thường đem lại chuyển biến khá rõ.

Biến hóa phương – Gia giảm thường dùng

Nếu đau nhiều, có thể gia thêm các vị hoạt huyết theo truyền thống; hoặc nếu thấp nặng, chân tay phù nhẹ, có khi Lão tăng phần lợi thấp tùy tình trạng. Nhưng đây chỉ là nguyên tắc chung, mỗi người mỗi khác. Bà con tuyệt đối không tự ý gia giảm ở nhà vì dễ lệch sang hư hỏa hoặc tổn tỳ vị.

Lưu ý – Chống chỉ định

Người có dấu hiệu âm hư nội nhiệt, miệng khô nóng, rêu lưỡi vàng, khớp sưng đỏ nóng mạnh không phù hợp bài này. Phụ nữ có thai hoặc người có bệnh nền đặc biệt cần được thầy thuốc khám kỹ. Bà con nhớ: thuốc Đông y muốn hiệu quả phải hợp tạng – hợp chứng – hợp thời điểm.

Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp

Bà con nên giữ ấm đầu gối, cổ tay, cổ chân; tránh dầm sương; mỗi tối ngâm chân nước ấm gừng; sáng chịu khó vận động nhẹ để khí huyết được lưu thông. Ăn ấm, tránh đồ lạnh, hạn chế nằm điều hòa lạnh sâu.

Lão nói thêm để bà con yên tâm: các chứng hàn thấp ở khớp nếu chỉ tự xoa bóp tại nhà đôi khi “đỡ ngoài mặt” nhưng bên trong khí huyết vẫn tắc. Vì thế, nhiều người đến khám Lão mới thấy hóa ra mình dùng sai thuốc, sai thời điểm. Bà con nào đang đau nhức triền miên, trời lạnh là khớp cứng đơ, thì nên để Lão và đồng nghiệp thăm khám, bắt mạch, xem đúng thể bệnh rồi hãy tính dùng bài Khám và chữa bệnh Y học cổ truyền cho chuẩn đường.

Khám và tư vấn vật lý trị liệu luôn miễn phí, chỉ khi cần châm cứu, thủy châm hay cấy chỉ… mới phát sinh chi phí. Bảng giá cụ thể sẽ được Lão gửi để bà con chủ động, khỏi lo lắng.

Nếu bà con ở xa, chưa tiện đi lại, có thể gửi hình ảnh khớp, triệu chứng cụ thể qua Zalo 0972606773 để Lão xem kỹ hơn rồi dặn dò cho đúng.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!

Hỏi - Đáp
cùng Lão Tuấn