Prostaglandin

Bà con thân mến,

Lão thấy nhiều người hay hỏi về cái gọi là Prostaglandin – một cái tên nghe thì có vẻ xa lạ, nhưng thật ra lại gần gũi với chính cơ thể mình mỗi ngày. Nhất là khi bà con bị viêm, đau, sốt, hay những lúc mạch máu co giãn, huyết áp lên xuống bất thường… thì đều có sự góp mặt của nhóm chất này.

Prostaglandin là một nhóm acid béo chưa bão hòa, do chính tế bào mình sản sinh ra từ lớp màng phospholipid. Lão thường ví von nó như một “nhạc trưởng thầm lặng” điều khiển nhiều phản ứng sinh học – từ mạch máu, tim phổi, tiêu hóa, sinh dục cho tới phản ứng viêm và cảm nhận đau đớn.

Lão hiểu tiếng lòng của bà con mình, luôn mong mỏi có giải pháp toàn diện giúp phục hồi sức khỏe, cải thiện bền vững!

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:

Họ tên

Số điện thoại

Gửi tư vấn

Prostaglandin được tạo ra như thế nào?

Chúng được sinh ra từ chính lớp màng tế bào, nhờ vào hai enzyme chủ chốt: Phospholipase A2 và Cyclo-oxygenase (COX). Lão hay nói vui rằng: Phospholipase A2 là “người mở cửa kho nguyên liệu”, còn COX là “người nấu thuốc”. Một khi kho đã mở mà nồi nấu hoạt động mạnh, thì chất viêm sẽ sinh ra dồn dập.

Điểm đáng nói là: hai enzyme này đều có thể bị ức chế bởi thuốc. Glucocorticoid ngăn hoạt động của Phospholipase A2 – như một cách “khóa kho”. Còn các thuốc hạ sốt-giảm đau-chống viêm phi steroid (NSAID) thì ngăn Cyclo-oxygenase – nghĩa là “không cho nấu thuốc”.

Prostaglandin ảnh hưởng tới cơ thể thế nào?

• Trên tim mạch: Prostaglandin giúp điều hòa mạch vành. Có loại làm giãn, có loại làm co – tuỳ từng loại mà bác sĩ có thể cân nhắc dùng trong suy vành hay nhồi máu cơ tim.
• Trên mạch máu: Như Lão hay ví, có loại như “nước giếng mát” (PGI2, PGE2…) làm giãn mạch, tăng thấm mao mạch – gây hạ huyết áp; nhưng cũng có loại làm co mạch cảnh ngoài.
• Trên phổi: PGE1, PGE2 làm giãn phế quản – giúp dễ thở. Còn PGF2α thì lại gây co – thành ra có người dùng thuốc lại thấy khó thở thêm.
• Trên tiêu hóa: PGE và PGI2 làm giảm tiết dịch vị, trong khi lại tăng nhu động ruột, tiết mật, tiết enzyme tụy – nhưng lại ức chế tiết nước trong dịch tụy.
• Trên cơ quan sinh dục: Chất này giúp co cơ tử cung, tăng áp lực buồng ối – lý do vì sao sản khoa dùng để khởi phát chuyển dạ.

Phản ứng viêm và cảm giác đau

Phản ứng viêm đi kèm các triệu chứng kinh điển: “Sưng – Nóng – Đỏ – Đau”. Mà nguyên nhân sâu xa lại do các Prostaglandin như PGE, PGI2, PGA… làm tăng tính thấm thành mạch, sốt, và giảm ngưỡng nhận cảm đau. Nên mới có chuyện: một vết thương nhỏ mà đau buốt tới mức mất ăn mất ngủ – là do chất này hoạt động mạnh mẽ, chứ không chỉ đơn thuần vì tổn thương mô.

Cân bằng giữa cầm máu và chống đông

Trong mạch máu có hai lực lượng đối lập: Prostacyclin (PGI2) và Thromboxan A2. PGI2 do thành mạch sản xuất, ngăn không cho tiểu cầu kết tụ lại – như người gác cửa giữ hoà bình. Ngược lại, Thromboxan A2 lại là “kẻ hiệu triệu”, tập hợp tiểu cầu để cầm máu khi có tổn thương.

Thế nhưng, Thromboxan A2 tồn tại rất ngắn – chỉ khoảng 1 phút – sau đó biến thành Thromboxan B2 không còn tác dụng đông vón. Đây cũng là lý do vì sao Aspirin – một loại NSAID – có thể giúp ngăn ngừa huyết khối bằng cách ức chế COX, gián tiếp giảm sản xuất Thromboxan A2.

Lão thường dặn: “Chống viêm không chỉ là dập tắt ngọn lửa, mà còn là giữ cho bếp lửa không cháy lan sang nơi khác.” Vậy nên, khi dùng thuốc, cần hiểu rõ nó đang can thiệp vào đâu – ngăn enzyme nào, ảnh hưởng tới chất trung gian nào – để tránh gây rối loạn các hệ thống khác trong cơ thể.

Bà con nhớ nhé, không phải cứ đau là uống thuốc chống viêm, không phải cứ sốt là hạ nhiệt. Có khi, cơ thể mình đang dùng sốt để chiến đấu, đang đau để cảnh báo… Lão chỉ mong bà con hiểu đúng, biết cách lắng nghe cơ thể – và dùng thuốc khi thật sự cần thiết, có chỉ định, chứ đừng tùy tiện dùng rồi lại rước họa vào thân.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Trong trường hợp bà con hay bị viêm đau mạn tính, hay phải dùng thuốc giảm đau nhiều, thì Lão khuyên nên đi khám để xem cơ địa mình thế nào, cần hỗ trợ ra sao. Bà con có thể đến Trung tâm Thuốc Dân Tộc để Lão trực tiếp xem mạch, bắt bệnh cho đúng gốc rễ. Còn nếu ở xa, bà con có thể gửi ảnh kết quả xét nghiệm, hoặc trao đổi với Lão qua Messenger Lão Tuấn hoặc Zalo 0972.606.773.