

- Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
- Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
- PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
- Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác
Tại sao lại bị mất ngủ trưa? Cách dưỡng tâm an thần từ gốc
Bà con thân mến!
Lão vẫn thường nghe bà con tâm sự rằng: “Lão ơi, tôi đêm ngủ chẳng ngon, đến cái giấc ngủ trưa vốn là lúc để nghỉ ngơi tạm thời cũng thấy khó khăn quá”. Người ta cứ ngỡ giấc ngủ trưa là chuyện nhỏ, có cũng được mà không có cũng chẳng sao, nhưng với người làm nghề y như Lão, mỗi một sự xáo trộn trong sinh hoạt đều là hồi chuông báo động về sự mất cân bằng của âm dương, khí huyết trong cơ thể. Cái chứng mất ngủ trưa này, nếu không thấu hiểu tường tận, bà con sẽ thấy người lúc nào cũng lờ đờ, mệt mỏi, tâm trí chẳng thể tập trung vào việc gì.
Mất ngủ trưa và góc nhìn từ Y học cổ truyền
Trong Đông y, buổi trưa (từ 11 giờ đến 1 giờ chiều) gọi là giờ Ngọ. Đây là thời điểm khí dương thịnh nhất trong ngày. Theo học thuyết âm dương, “Dương cực tắc âm sinh”, đây là lúc chuyển giao để mầm mống của âm khí bắt đầu xuất hiện. Một giấc ngủ trưa ngắn chính là cách để chúng ta dưỡng âm, giúp cân bằng lại cái hỏa nhiệt của buổi sáng. Khi bà con gặp tình trạng mất ngủ trưa, nghĩa là phần âm trong cơ thể đang bị hao tổn, không đủ sức để kìm giữ phần dương, khiến thần trí xao động, không yên giấc được.
Bà con cần hiểu rằng, mất ngủ trưa không đơn thuần là do môi trường ồn ào hay thói quen. Lão chia nó ra làm mấy thể bệnh chính như sau:
- Thể tâm tỳ lưỡng hư: Bà con thường thấy người mệt mỏi, ăn uống không ngon miệng, hay quên, ngủ trưa nằm xuống là nghĩ ngợi mông lung, tim đập hồi hộp.
- Thể can khí uất kết: Thường gặp ở những người hay lo âu, stress công việc. Buổi trưa nằm xuống nhưng đầu óc vẫn căng như dây đàn, hay cáu gắt, mạn sườn đau tức.
- Thể âm hư hỏa vượng: Người lúc nào cũng thấy hâm hấp nóng, lòng bàn tay bàn chân nóng, hay đổ mồ hôi trộm, miệng khô khát khiến giấc ngủ trưa chập chờn, không sâu.
“Giấc ngủ là cái gốc của sức khỏe, là lúc cơ thể tự sửa chữa những h hỏng bên trong. Đừng coi thường giấc ngủ trưa, bởi đó là khoảng nghỉ quý giá để trái tim được nghỉ ngơi giữa một ngày dài lao lực.”

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:
Tại sao bà con lại khó ngủ vào buổi trưa?
Lão nhận thấy có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này. Có những nguyên nhân từ thói quen sinh hoạt, nhưng cũng có những nguyên nhân sâu xa từ bệnh lý tạng phủ. Việc mất ngủ trưa kéo dài khiến tạng Tâm (tim) phải làm việc quá sức, dẫn đến các bệnh về huyết áp, tim mạch sau này.

Một số lý do điển hình mà bà con hay mắc phải:
- Lạm dụng chất kích thích: Bà con có thói quen uống trà đặc hay cà phê vào buổi sáng. Cái chất chát, chất đắng ấy vào người làm kích thích thần kinh quá mức, khiến hỏa vượng, đến giờ trưa âm khí không lên nổi, tâm thần vẫn hưng phấn thì làm sao mà ngủ được.
- Ăn quá no hoặc quá đói: Ăn quá no vào bữa trưa làm tỳ vị phải hoạt động vất vả để vận hóa thức ăn, khí huyết dồn hết về dạ dày, gây áp lực lên cơ hoành. Ngược lại, để bụng đói thì “vị bất hòa tắc ngọa bất an”, dạ dày không yên thì giấc ngủ cũng chẳng thể đến.
- Tâm lý lo âu, phiền muộn: Đây là cái gốc của hầu hết các ca mất ngủ hiện nay. Bà con cứ mang cả gánh nặng cơm áo gạo tiền vào giường nằm. Khi cái tâm chưa “tĩnh” thì cái thân không bao giờ “yên”.
Hệ lụy khi giấc ngủ trưa bị bỏ ngỏ
Nhiều bà con bảo Lão: “Tôi không ngủ trưa thì chiều tôi uống thêm chén trà cho tỉnh”. Làm thế là hại thân lắm bà con ơi! Việc ép cơ thể làm việc liên tục mà không có khoảng nghỉ trưa sẽ khiến âm dương mất cân bằng trầm trọng. Về lâu dài, mất ngủ trưa sẽ dẫn đến mất ngủ toàn phần vào ban đêm.
Bà con sẽ thấy xuất hiện các triệu chứng như:
- Đau đầu, chóng mặt, trí nhớ giảm sút nghiêm trọng.
- Rối loạn nhịp tim, thường xuyên thấy trống ngực thình thịch.
- Sắc mặt sạm đi, quầng thâm mắt hiện rõ, da dẻ khô héo vì thiếu tân dịch.
- Tăng nguy cơ đột quỵ và các bệnh lý về mạch máu não.
“Chữa bệnh phải chữa từ gốc, mà cái gốc của giấc ngủ chính là sự thảnh thơi trong tư tưởng và sự đủ đầy của khí huyết. Đừng đợi đến khi đổ bệnh mới đi tìm thầy tìm thuốc, hãy học cách dưỡng sinh ngay từ hơi thở, từ bữa ăn hằng ngày.”
Cách cải thiện mất ngủ trưa theo phương pháp dưỡng sinh của Lão
Để tìm lại giấc ngủ trưa ngon lành, bà con không cần dùng đến những loại thuốc an thần tây y gây mệt mỏi. Hãy cùng Lão áp dụng những phương pháp tự nhiên, điều chỉnh từ bên trong:
1. Điều chỉnh chế độ ăn uống và sinh hoạt
Buổi sáng, bà con nên dùng các loại trà thảo mộc nhẹ nhàng như tâm sen, lạc tiên thay vì trà đặc. Bữa trưa hãy ăn những món thanh đạm, dễ tiêu. Đặc biệt, trước khi ngủ trưa khoảng 15 phút, bà con có thể ngâm chân bằng nước ấm pha chút muối hạt và gừng để dẫn hỏa quy nguyên, giúp khí huyết lưu thông xuống dưới, làm nhẹ đầu óc.
2. Bài tập “Tĩnh tâm điều thở” trước khi ngủ
Khi nằm xuống, bà con hãy buông lỏng toàn bộ cơ thể. Nhắm mắt nhẹ nhàng, tập trung vào hơi thở. Hít vào thật sâu bằng mũi, bụng phình ra, sau đó thở ra từ từ bằng miệng, bụng xẹp xuống. Hãy tưởng tượng mình đang trút bỏ hết mọi muộn phiền theo hơi thở ra. Chỉ cần làm khoảng 10 lần như vậy, bà con sẽ thấy tâm trí dịu lại rất nhanh.
3. Sử dụng các thảo dược quanh vườn
Bà con có thể tận dụng những vị thuốc Nam quý báu ngay trong vườn nhà để cải thiện chứng mất ngủ trưa:
- Lá vông nem: Lấy lá vông nem rửa sạch, sắc nước uống hàng ngày hoặc nấu canh ăn vào buổi trưa có tác dụng an thần rất tốt.
- Nhân hạt sen (Liên nhục): Nấu chè hạt sen hoặc cho vào cháo ăn thường xuyên để bồi bổ tâm tỳ.
- Long nhãn: Rất tốt cho người thể tâm huyết hư, giúp định thần, ngủ ngon giấc.
Bên cạnh những mẹo nhỏ tại gia, nếu tình trạng mất ngủ trưa của bà con đã trở thành kinh niên, khiến cơ thể suy nhược, lão khuyên bà con nên tìm đến những phương pháp bài bản hơn. Lão cùng đội ngũ đã nghiên cứu và phát triển một bài thuốc y học cổ truyền hội tụ tinh túy của hàng chục loại thảo dược quý, giúp bồi bổ can thận, dưỡng tâm an thần từ sâu bên trong, giải quyết triệt để gốc rễ của cơn mất ngủ mà không gây phụ thuộc.
👉 Bà con muốn hiểu rõ hơn về lộ trình lấy lại giấc ngủ tự nhiên, mời bà con tham khảo chi tiết Bài thuốc chữa Mất ngủ của Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Lời dặn dò từ tâm thế người thầy thuốc
Bà con ạ, cơ thể chúng ta là một bộ máy hoàn hảo nhưng cũng rất nhạy cảm. Đừng ép nó làm việc quá sức mà quên đi việc bảo dưỡng. Một giấc ngủ trưa dù chỉ 15 đến 30 phút cũng đáng giá ngàn vàng. Khi nằm xuống, hãy học cách buông bỏ. Việc gì chưa xong, chiều làm tiếp. Đời người hơn nhau không phải ở chỗ kiếm được bao nhiêu tiền, mà là ở chỗ tối ngủ có ngon, trưa nằm có yên hay không.
Lão luôn mong bà con mỗi ngày đều tràn đầy năng lượng, thân thể kiện khang. Nếu có bất kỳ điều gì băn khoăn về sức khỏe, đừng ngần ngại chia sẻ với Lão. Chúng ta không chỉ là thầy thuốc và bệnh nhân, mà còn là những người cùng đồng hành trên con đường tìm về sự an lạc của sức khỏe dân tộc.
Nếu bà con đang gặp khó khăn trong giấc ngủ hoặc các vấn đề sức khỏe khác, hãy chia sẻ tình trạng cụ thể để Lão tư vấn kỹ hơn qua Zalo 0972.606.773 hoặc nhắn tin trực tiếp cho Messenger Lão Tuấn. Lão luôn sẵn lòng lắng nghe và giúp đỡ bà con.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!


