Đau do gai cột sống khác gì đau cơ? Tránh nhầm lẫn mà trị sai

Bà con thân mến! Mấy ngày gần đây, khi tiết trời bắt đầu chuyển mùa, hanh khô xen lẫn những đợt gió lạnh, Lão nhận được rất nhiều lời phân trần, lo lắng của bà con gửi về. Người thì bảo “Lão ơi, tôi cứ ngủ dậy là cái lưng nó cứng đờ, đau buốt ra tận hông”, người lại than “mấy hôm nay dọn dẹp nhà cửa chút mà bả vai, thắt lưng nó mỏi nhừ, không biết có phải bị gai cột sống rồi không”. Trong số những câu hỏi ấy, Lão thấy rất nhiều bà con đang bị nhầm lẫn giữa tình trạng đau do gai cột sống và đau cơ thông thường. Sự nhầm lẫn này tai hại lắm, bởi đau cơ có thể chỉ cần nghỉ ngơi, xoa bóp vài ngày là đỡ, nhưng tổn thương do gai xương lại là cả một quá trình thoái hóa âm thầm, nếu chủ quan coi nhẹ thì hậu quả khôn lường. Hôm nay, Lão ngồi lại đây để phân tích rõ ngọn ngành cho bà con hiểu rõ bản chất của hai chứng trạng này, từ đó biết cách nhận biết và phòng trị cho đúng.

Bản chất y lý của chứng đau do gai cột sống khác gì đau cơ

Để biết đau do gai cột sống khác gì đau cơ, trước hết bà con cần hiểu theo Đông y, cơ thể chúng ta là một khối thống nhất, xương khớp và cơ nhục có mối quan hệ khăng khít nhưng do các tạng phủ khác nhau nuôi dưỡng. Cơ thịt (hay còn gọi là cơ nhục) do tạng Tỳ làm chủ. Khi bà con làm việc quá sức, mang vác vật nặng sai tư thế, hoặc bị phong hàn thấp tà xâm nhập vào tấu lý khiến khí huyết tại vùng cơ đó bị ứ trệ, không lưu thông được gây ra đau. Đây gọi là chứng kinh cân tổn thương, bản chất là bế tắc tạm thời ở phần nông bên ngoài.

Ngược lại, hệ thống xương cốt lại do tạng Can và Thận làm chủ. Thận tàng tinh, chủ cốt tủy; Can tàng huyết, chủ cân. Khi tuổi tác cao, hoặc lao lực quá độ, tinh huyết suy giảm, tạng can thận bị suy yếu không nuôi dưỡng được xương khớp đầy đủ. Xương khớp bị khô cằn, thoái hóa, lâu ngày cơ thể tự điều chỉnh bằng cách bồi đắp canxi tạo thành các gai xương. Những chiếc gai này mọc ra tại các đốt sống, khi bà con vận động, chúng sẽ cọ xát vào dây chằng, màng xương hoặc chèn ép trực tiếp vào các rễ thần kinh xung quanh. Đây là gốc bệnh từ bên trong, thuộc chứng Tý kinh niên, tổn thương sâu sắc vào tận xương tủy chứ không đơn thuần là câu chuyện ở ngoài da thịt nữa.

“Thận chủ cốt, Can chủ cân. Xương cốt có vững vàng, gân cơ có dẻo dai đều cậy vào sự thịnh suy của hai tạng này. Đau cơ là cái đau ở phần ngọn, phần nông; còn gai cột sống là cái đau từ gốc tạng phủ suy vi, xương khớp đã tổn thương thực thể.”

Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Họ tên

Số điện thoại

Tình trạng

Gửi tư vấn

Cách nhận biết chuẩn xác đau do gai cột sống khác gì đau cơ

Bà con hãy chú ý lắng nghe cơ thể mình, Lão sẽ chỉ ra những điểm khác biệt rất rõ ràng giữa hai tình trạng này để bà con không còn hoang mang, lầm tưởng nữa:

Đặc điểm của cơn đau cơ thông thường

Đau cơ thường xuất hiện rất rõ ràng sau một nguyên nhân cụ thể, ví dụ như sau một buổi lội ruộng, cuốc đất quá sức, sau khi mang vác bao lúa nặng, hoặc ngủ quên dưới nền đất lạnh, ngồi quạt thẳng vào lưng suốt đêm. Cảm giác đau thường là đau âm ỉ, đau mỏi, căng cứng một vùng cơ lớn như cả bả vai hoặc hai bên thắt lưng.

Khi bà con dùng tay ấn vào vùng đau, sẽ thấy thịt chỗ đó căng cứng lên, nhưng nếu được xoa bóp nhẹ nhàng, chườm ấm hoặc nghỉ ngơi hoàn toàn thì cơn đau dịu đi rất nhanh. Đặc biệt, đau cơ thường chỉ kéo dài vài ngày, nhiều nhất là một đến hai tuần rồi tự hết hẳn khi khí huyết được lưu thông, cơ nhục được thư giãn mà không để lại di chứng gì.

Đặc điểm của cơn đau do gai cột sống chèn ép

Cơn đau do gai xương mọc ở cột sống lại mang một bộ mặt hoàn toàn khác, âm thầm nhưng dai dẳng và dữ dội hơn nhiều. Đau không chỉ khu trú ở một chỗ mà có xu hướng lan theo đường đi của dây thần kinh. Nếu bị gai cột sống cổ, cơn đau sẽ buốt từ gáy lan xuống bả vai, tê dại dọc cánh tay xuống tận các ngón tay. Nếu bị gai cột sống thắt lưng, đau sẽ chạy dọc xuống mông, mặt sau đùi và bắp chân, khiến bà con đi lại cực kỳ khó khăn.

Cơn đau thường tăng lên dữ dội khi bà con vận động, đi lại, đứng lâu, hoặc khi ho, hắt hơi do áp lực lên cột sống tăng lên. Khi bà con nằm nghỉ ngơi trên giường phẳng, đau có thể giảm bớt nhưng không hết hẳn. Sáng sớm ngủ dậy, bà con sẽ thấy cột sống lưng, cổ cứng đờ, phải xoa bóp, khởi động một lúc lâu mới cử động được. Tình trạng này kéo dài âm ỉ hàng tháng, hàng năm, cứ tái đi tái lại mỗi khi trái gió trở trời, khiến sức khỏe bà con giảm sút nghiêm trọng.

Hậu quả tai hại khi nhầm lẫn và chủ quan trong điều trị

Lão thấy nhiều bà con cứ nghĩ đau lưng nào cũng như nhau, cứ thấy đau là ra tiệm mua vài liều thuốc giảm đau tây y về uống, hoặc mua mấy miếng cao về dán. Uống thuốc vào thì thấy đỡ đau ngay, tưởng là đã khỏi bệnh, nhưng thực chất thuốc tây chỉ làm lu mờ triệu chứng, cắt đứt tín hiệu đau truyền lên não chứ không hề làm mất đi chiếc gai xương hay phục hồi được sụn khớp bị thoái hóa.

Việc lạm dụng thuốc giảm đau kéo dài không chỉ làm hại tạng tỳ vị, gây loét dạ dày, hại gan hại thận, mà còn làm mất đi “thời gian vàng” để điều trị tận gốc bệnh lý cột sống. Đến khi gai xương mọc quá dài, chèn ép sâu vào tủy sống hoặc rễ thần kinh, gây ra các biến chứng nghiêm trọng như teo cơ, tê bì mất cảm giác ở chân tay, mất thăng bằng, thậm chí là bại liệt, nửa đời người phải gắn liền với chiếc xe lăn thì hối hận đã muộn màng. Lúc đó, việc điều trị sẽ vô cùng phức tạp, tốn kém mà khả năng phục hồi lại rất hạn chế.

Lời khuyên dưỡng sinh và cách chăm sóc cột sống tại nhà

Để phòng ngừa và cải thiện cả hai chứng bệnh này, việc thay đổi thói quen sinh hoạt và áp dụng các biện pháp dưỡng sinh thuận tự nhiên là điều vô cùng cốt lõi. Bà con cần lưu ý thực hiện tốt những điều sau trong cuộc sống hàng ngày:

• Giữ đúng tư thế trong sinh hoạt: Khi làm việc, tuyệt đối không đứng khom lưng quá lâu hoặc ngồi một chỗ suốt nhiều giờ đồng hồ. Cứ khoảng 45 phút, bà con nên đứng dậy đi lại, vặn mình nhẹ nhàng để khí huyết lưu thông. Khi muốn bê một vật nặng từ dưới đất lên, bà con phải ngồi xổm xuống, giữ lưng thẳng rồi dùng lực của đôi chân để nâng vật lên, tuyệt đối không đứng cúi lưng để nhấc đồ, rất dễ làm cụp lưng, tổn thương đĩa đệm và cột sống.
• Tập luyện dưỡng sinh nhẹ nhàng: Các bài tập như đi bộ chậm, bơi lội, hoặc các động tác yoga, thái cực quyền nhẹ nhàng rất tốt cho cột sống. Việc tập luyện đều đặn giúp gân cốt dẻo dai, cơ nhục săn chắc để nâng đỡ cột sống tốt hơn, đồng thời kích thích lưu thông máu đến nuôi dưỡng sụn khớp, hạn chế quá trình hình thành gai xương.
• Chế độ ăn uống bổ thận, tráng cốt: Bà con nên tăng cường ăn các loại thực phẩm giàu canxi và dưỡng chất như tôm, cua, cá nhỏ ăn cả xương, các loại rau có màu xanh đậm. Theo Đông y, bà con có thể dùng thêm các món ăn bài thuốc có tính chất bổ can thận như canh xương ống hầm kỷ tử, đỗ trọng, hoặc ăn đậu đen, mè đen để nuôi dưỡng xương cốt từ sâu bên trong.
• Liệu pháp chườm ấm bằng thảo dược tại nhà: Khi bị đau mỏi, bà con có thể lấy một nắm lá ngải cứu tươi, rửa sạch, đem sao nóng với một chút muối hạt và vài giọt rượu trắng. Sau đó, bọc hỗn hợp này vào một chiếc khăn vải sạch rồi chườm đắp trực tiếp lên vùng cột sống hoặc vùng cơ bị đau nhức trong khoảng 20 – 30 phút. Hơi ấm cùng tinh chất của ngải cứu và muối sẽ giúp ôn thông kinh lạc, tán hàn trừ thấp, hoạt huyết hóa ứ, làm giãn các cơ đang bị co thắt và giảm đau cực kỳ hiệu quả. Biện pháp này an toàn, lành tính, bà con có thể áp dụng mỗi ngày vào buổi tối trước khi đi ngủ.

Tuy nhiên, bà con cần hiểu rằng các phương pháp dưỡng sinh hay chườm đắp tại nhà chỉ có tác dụng hỗ trợ, làm giảm bớt triệu chứng ở phần ngọn và làm chậm quá trình thoái hóa. Đối với căn bệnh gai cột sống, gốc rễ của nó nằm ở sự suy vi của tạng phủ và sự tổn thương thực thể tại xương khớp. Nếu muốn giải quyết triệt để, ngăn không cho gai xương tiếp tục phát triển và phục hồi lại chức năng của cột sống, chúng ta cần một giải pháp mang tính toàn diện, tác động sâu sắc vào tận căn nguyên nguồn bệnh.

Bệnh tật ở xương khớp như cái cây bị mối mọt từ trong thân, nếu không lo chữa trị, bồi bổ từ gốc thì có ngày cả cái cây sẽ bị đổ sụp. Việc phân biệt rõ đau do gai cột sống khác gì đau cơ là bước đầu tiên giúp bà con có cái nhìn đúng đắn về sức khỏe của mình. Đừng để những cơn đau âm ỉ làm mòn mỏi thanh xuân và sức lao động của bà con.

Nếu bà con hoặc người thân đang gặp phải những cơn đau nhức thắt lưng, cổ vai gáy kéo dài, tê bì chân tay mà chưa biết chính xác mình đang mắc phải chứng trạng nào, đừng ngần ngại chia sẻ với Lão. Bà con có thể chụp lại kết quả phim X-quang, MRI hoặc mô tả kỹ các biểu hiện đau nhức của mình rồi gửi cho Lão qua Zalo 0972.606.773 hoặc trò chuyện trực tiếp tại Messenger Lão Tuấn. Lão cùng đội ngũ y bác sĩ luôn sẵn lòng lắng nghe, xem xét kỹ lưỡng để đưa ra những lời khuyên, phác đồ điều trị phù hợp nhất với thể trạng của từng người. Chúc bà con luôn có một cột sống vững vàng, một cơ thể dẻo dai để sống vui khỏe mỗi ngày!

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc