Bài Thuốc Thân Thống Trục Ứ Thang
Lão thấy nhiều bà con, chỉ cần bê cái bao gạo, cúi nhặt vật nặng hơi lệch người một cái là lưng “nhói đánh bụp”, đứng thẳng không nổi, xoay trở thì đau thốn tận óc. Với những trường hợp đau dữ dội sau vận động mạnh như vậy, trong kho tàng cổ phương, Lão thường nhớ ngay đến bài Thân thống trục ứ thang – một phương thuốc kinh điển chuyên trị chứng “Yêu thống” do huyết ứ gây nên.
Cái đau do huyết ứ nó khác cái đau do lạnh hay do thấp. Đã ứ là nó đóng cục, chẹn lại như khúc gỗ nằm ngang giữa dòng suối, khiến khí huyết không chạy được, chỗ đó vừa đau, vừa cự án, sờ vào cũng khó chịu. Bà con cứ hình dung như thế để hiểu vì sao phải dùng đúng bài thuốc hoạt huyết – hành ứ mới giải được cái “nút thắt” trong lưng.

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:
Nguồn gốc và y lý bài thuốc
Thân thống trục ứ thang có gốc từ những phương hành ứ nổi tiếng trong Y thư cổ, đặc biệt dùng cho các chứng đau “thống bất thông” – đau vì chỗ đó không thông. Bài thuốc được xây dựng trên nguyên tắc: hoạt huyết hóa ứ – thư cân hoạt lạc. Nghĩa là vừa làm cho huyết bầm tan đi, vừa giúp gân cốt mềm trở lại, đường kinh lạc thoáng ra thì cái đau mới rút xuống. Đông y coi thắt lưng là phủ của Thận; hễ huyết ứ chẹn vùng này, khí huyết không nuôi được gân xương thì đau thắt lưng càng nặng. Bởi vậy, bài thuốc tác động cả phần huyết, cả phần cân lạc.
Thành phần – Liều lượng – Cách dùng
Bài cổ phương gồm các vị và liều lượng chuẩn:
- Đương quy 12g – Xuyên khung 12g
- Đào nhân 6g – Hồng hoa 6g
- Một dược 8g – Chích thảo 6g
- Hương phụ 12g – Khương hoạt 12g
- Tần giao 12g – Địa long 6g
- Ngưu tất 12g – Ngũ linh chi 6g
Mỗi ngày sắc 1 thang, chia 2 lần uống. Lão nhắc lại: với bài thuốc cổ, liều lượng và cách sắc phải đúng thì mới phát huy trọn công năng của phương.
Công năng và ý nghĩa phối vị
Bài này giống như một đội quân chia việc rất rõ ràng: người lo hành huyết, kẻ phá ứ, người thì thư cân, thông lạc, tạo nên thế “tam công hợp lực” để đánh tan cái đau.
- Đương quy – Xuyên khung: Hai vị chủ lực, vừa bổ vừa hoạt, giúp khí huyết thông, giảm đau nhanh.
- Đào nhân – Hồng hoa: Bộ đôi phá ứ mạnh, làm tan máu bầm – trung tâm của cơn đau.
- Một dược: Tấn công mạnh vào vùng ứ trệ, hỗ trợ giảm đau cố định.
- Hương phụ: Điều khí, giúp dòng khí lưu thông như mở đường cho huyết chạy.
- Khương hoạt – Tần giao: Khu phong trừ thấp, giảm đau vùng lưng – mông.
- Địa long: Thông kinh lạc, giảm co cứng.
- Ngưu tất: Dẫn thuốc xuống phần lưng – chi dưới, bổ can thận, cứng cáp gân xương.
- Ngũ linh chi: Hoạt huyết, giảm đau.
- Chích thảo: Điều hòa toàn phương, giảm kích ứng, giúp các vị phối hợp nhịp nhàng.

Ứng dụng lâm sàng
Bài thuốc dùng rất phù hợp cho thể đau thắt lưng do huyết ứ: đau sau khi vác vật nặng, đứng lên – ngồi xuống đau tăng, đau chói ở một điểm cố định, lưỡi tím, mạch sáp. Nhiều bệnh nhân thoát vị đĩa đệm cấp, giãn dây chằng cũng rơi đúng vào thể này. Lão đã gặp nhiều bà con trẻ chỉ vì bê hàng hóa lệch người là đau “khóa lưng”, dùng bài này phối hợp trị liệu thì dịu dần từng ngày.
Biến hóa phương – Gia giảm thường dùng
Nếu đau lan xuống chân nhiều, Lão thường gia Đỗ trọng – Tục đoạn để mạnh phần gân xương. Khi có phù nề, nhiệt cục bộ thì giảm bớt vị cay nóng, thêm Kim ngân hoa hoặc Đan sâm để vừa tiêu viêm vừa hoạt huyết. Nhưng Lão nhắc kỹ: gia giảm phải tùy người – tùy chứng, tuyệt đối không tự làm theo cảm tính.
Lưu ý – Chống chỉ định
Bài này mang tính hoạt huyết mạnh nên phụ nữ mang thai, người chảy máu chưa kiểm soát, người cơ địa quá hư nhược… cần thầy thuốc thăm khám trước khi dùng. Không uống khi đang chảy máu cấp, sau phẫu thuật sớm hoặc xuất huyết tiêu hóa.
Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp
Khi đau do huyết ứ, bà con nên chườm ấm vùng lưng, tránh xoay vặn mạnh. Đi bộ nhẹ 10–15 phút, tập thở sâu, giữ ấm thắt lưng khi trời lạnh. Buổi tối ngâm chân nước ấm với gừng – muối giúp khí huyết lưu thông, ngủ ngon hơn.
Bà con lưu ý, các bài thuốc cổ phương dù hay đến mấy nhưng phải hợp chứng mới phát huy, còn dùng sai thì cũng như “đặt nhầm chìa khóa vào ổ cửa khác”, xoay mấy cũng không mở được. Với những cơn đau lưng do huyết ứ, Lão và đồng nghiệp vẫn thường kết hợp khám bắt mạch, xem lưỡi, rồi mới hướng dẫn bà con xử lý theo đúng thể, hoặc phối hợp trị liệu tại Khám và chữa bệnh Y học cổ truyền để thông kinh hoạt lạc nhanh hơn.
Khám và tư vấn vật lý trị liệu luôn miễn phí. Chỉ khi cần thủ thuật như châm cứu, cứu ngải, thủy châm hay cấy chỉ… thì mới phát sinh chi phí, và bảng giá đều rõ ràng để bà con yên tâm.
Nếu bà con ở xa hoặc còn phân vân chưa biết mình thuộc thể nào, có thể gửi hình ảnh vùng đau, phim chụp hoặc mô tả triệu chứng qua Zalo 0972606773 để Lão xem kỹ rồi dặn dò riêng.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!




