Rau Ngót
Lão thấy trong mâm cơm của nhiều gia đình Việt, có những thứ quen đến mức ta coi là chuyện thường. Rau ngót là một thứ như thế. Ngày còn khó, bát canh rau ngót nấu tôm khô hay thịt băm là cả một niềm an ủi. Nhưng ít ai để ý rằng, đằng sau cái vị ngọt mát, dễ ăn ấy lại là một vị thuốc Nam lành tính, được cha ông ta dùng từ lâu để điều hòa thân thể, dưỡng từ gốc.
Trong quá trình làm nghề, Lão gặp không ít bà con chỉ coi rau ngót là rau ăn hàng ngày, mà không biết cách dùng cho đúng người, đúng lúc thì lại sinh lợi ích rất bền. Bài này, Lão xin kể lại câu chuyện của rau ngót dưới góc nhìn của Đông y, để bà con hiểu và dùng cho trọn vẹn.

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:
Đặc điểm – Nguồn gốc dược liệu
Muốn dùng thuốc cho đúng, trước hết phải hiểu rõ mặt mũi của vị thuốc ấy ra sao.
Rau ngót còn gọi là bù ngót, thuộc họ thầu dầu. Cây dạng bụi, thân gỗ nhỏ, lá xanh đậm, hình bầu dục, khi vò có mùi ngai ngái đặc trưng. Bộ phận dùng chủ yếu là lá, đôi khi dùng cả cành non.
Cây mọc nhiều ở các vùng quê Việt Nam, dễ trồng, chịu hạn tốt. Chính vì dễ sống, dễ hái mà rau ngót gắn bó với bữa ăn và đời sống của bà con từ bao đời.

Cách thu hoạch – sơ chế
Rau ngót không cầu kỳ, nhưng thu hái cho đúng thì dược tính mới trọn.
Lá nên hái khi cây đang xanh tốt, không quá già. Thời điểm thích hợp là buổi sáng, sau khi sương tan. Lá già quá thì xơ, non quá thì tính mát chưa đủ.
Sau khi hái, rửa sạch, có thể dùng tươi để nấu ăn hay giã lấy nước. Nếu muốn phơi khô làm thuốc, cần phơi chỗ râm mát, thoáng gió, tránh nắng gắt để giữ được tính mát tự nhiên.
Tính vị – Quy kinh – Công năng theo Đông y
Đông y nhìn rau ngót không chỉ là rau, mà là một vị thuốc mang tính điều hòa.
Rau ngót có vị ngọt, tính mát, quy vào kinh phế và đại tràng. Tính mát ấy giống như gáo nước lành, giúp hạ bớt cái nóng tích tụ trong người.
Công năng chính là thanh nhiệt, giải độc, nhuận tràng, sinh tân dịch. Lão hay nói vui, rau ngót giống người hàng xóm hiền lành, không làm chuyện lớn lao, nhưng ngày nào cũng lặng lẽ dọn dẹp cho cơ thể được nhẹ nhõm.
Tác dụng theo Y học hiện đại
Dưới góc nhìn hiện đại, rau ngót chứa nhiều vitamin C, vitamin A, chất xơ và khoáng chất.
Những chất này giúp tăng sức đề kháng, hỗ trợ tiêu hóa, làm mát gan và góp phần điều hòa nhu động ruột. Chất xơ trong rau ngót giúp phân mềm hơn, đi ngoài dễ hơn.
Tuy nhiên, Tây y cũng nhấn mạnh việc dùng ở mức vừa phải, bởi bất cứ thứ gì quá tay cũng dễ sinh phản tác dụng.
Các bài thuốc ứng dụng
Rau ngót trong dân gian được dùng linh hoạt, tùy theo mục đích và thể trạng.
Thanh nhiệt, mát gan
Lá rau ngót tươi rửa sạch, giã nát, vắt lấy nước uống. Cách này hợp với người hay nóng trong, miệng khô, táo bón do nhiệt.
Hỗ trợ tiêu hóa, nhuận tràng
Canh rau ngót nấu thịt nạc hoặc tôm, ăn khi còn ấm. Món ăn vừa lành, vừa giúp ruột hoạt động nhẹ nhàng hơn.
Giải độc nhẹ trong người
Dùng rau ngót nấu canh đơn giản, ăn vài bữa liền, kết hợp uống đủ nước. Lão thường dặn, giải độc là quá trình từ tốn, không nên nóng vội.

Lưu ý kiêng kỵ
Rau ngót tính mát, nên người tỳ vị hư hàn, hay lạnh bụng, đi ngoài phân lỏng thì không nên dùng nhiều.
Phụ nữ mang thai cần thận trọng, không dùng nước rau ngót sống với lượng lớn. Dùng làm rau ăn thì được, nhưng vẫn phải vừa phải.
Lão nhắc bà con, thuốc Nam quý ở chỗ hợp người, không phải cứ mát là dùng vô tội vạ.
Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp
Muốn rau ngót phát huy tốt, bà con nên kết hợp ăn uống điều độ, tránh đồ cay nóng, rượu bia.
Giữ thói quen vận động nhẹ nhàng, ngủ đủ giấc để tân dịch sinh ra đều đặn. Khi cơ thể đã cân bằng, rau ngót chỉ như người bạn hỗ trợ, không phải gánh hết phần việc cho thân thể.
Rau ngót là vị thuốc Nam gần gũi, nhưng dùng sao cho đúng vẫn cần hiểu cơ địa từng người. Nếu bà con đang phân vân không biết mình có hợp dùng rau ngót hay cần phối hợp thế nào cho phù hợp với thể trạng, cứ mạnh dạn trao đổi với Lão qua Zalo 0972606773, Lão sẽ xem xét và tư vấn cụ thể cho từng trường hợp.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!



