- Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
- Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
- PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
- Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác
Đau khớp vai về đêm là bệnh gì? Nhận biết và cách khắc phục
Bà con thân mến, dạo gần đây lão nhận được rất nhiều lời tâm sự của bà con khắp nơi gửi về, phần lớn đều than thở về những cơn đau nhức nhối ở vùng bả vai. Nhiều người bảo với lão rằng, ban ngày đi đứng làm lụng thì thấy bình thường, hoặc chỉ mỏi mỏi chút thôi, nhưng cứ hễ đặt lưng xuống giường, đêm về thanh vắng là cái đau nó lại kéo đến cồn cào. Cơn đau bả vai khi trời tối nó kỳ lạ lắm, nó không chỉ làm ê ẩm vùng khớp mà còn nhức buốt thấu xương, lan xuống cả cánh tay, khiến bà con trở mình không được, trằn trọc suốt đêm thâu. Thấu hiểu nỗi khổ sở ấy, hôm nay lão ngồi lại đây để chia sẻ ngọn ngành với bà con về chứng trạng đau khớp vai về đêm, giúp bà con hiểu đúng từ gốc rễ để tìm thấy hướng đi đúng đắn cho sức khỏe của mình, sớm lấy lại giấc ngủ an lành.

Đau khớp vai về đêm dưới góc nhìn y lý cổ truyền và hiện đại
Để bà con hiểu rõ vì sao cái khớp vai của mình lại dở chứng hành hạ vào lúc nửa đêm, lão xin cắt nghĩa theo cả hai góc nhìn y học để bà con có cái nhìn thấu đáo nhất. Trong y học hiện đại, hiện tượng nhức mỏi bả vai khi đi ngủ thường là phong biểu hiện của tình trạng viêm quanh khớp vai, viêm gân chóp xoay, hoặc sự lắng đọng canxi ở các dây chằng quanh khớp. Ban ngày, khi bà con vận động, khớp vai được bôi trơn liên tục bởi dịch khớp, đồng thời các kích thích xung quanh làm lu mờ cảm giác đau. Đến đêm, khi cơ thể nghỉ ngơi, áp lực trong ổ khớp thay đổi, kết hợp với tư thế nằm đè lên vai tổn thương làm lưu lượng máu nuôi dưỡng vùng này giảm sút, dẫn đến các phản ứng viêm trở nên dữ dội hơn, kích thích các ngọn dây thần kinh gây ra cảm giác đau buốt nhức nhối.
Còn trong Đông y, chứng trạng này được xếp vào phạm vi chứng Tý, cụ thể là do phong, hàn, thấp tà xâm nhập vào kinh lạc khi cơ thể suy nhược. Lão thường giảng giải cho học trò rằng: “Thông thì bất thống, thống thì bất thông”. Nghĩa là kinh mạch có thông suốt thì mới không đau, nếu đau đớn chứng tỏ kinh mạch đang bị tắc nghẽn. Vùng bả vai và cánh tay là nơi đường kinh thủ thái dương tiểu trường, thủ dương minh đại trường và thủ thiếu dương tam tiêu đi qua. Khi chính khí của cơ thể yếu đi, tạng can thận hư suy không nuôi dưỡng được cân cốt, hàng rào bảo vệ cơ thể lỏng lẻo sẽ tạo điều kiện cho khí lạnh (hàn), khí ẩm (thấp) và gió độc (phong) thừa cơ xâm nhập, trú ngụ tại khớp vai.
Ban đêm thuộc về phần Âm, khi trời tối thì dương khí thu nạp vào trong, âm khí bên ngoài vượng lên, kéo theo cái lạnh và cái ẩm tăng cao. Lúc này, hàn tà gặp khí lạnh của đêm tối sẽ làm cho các mạch máu, kinh lạc co rút lại, khí huyết vốn đã ứ trệ nay lại càng ngưng trệ nghiêm trọng hơn. Đó chính là lý do vì sao bả vai của bà con lại đau nhức buốt nhói vào ban đêm nhiều hơn ban ngày.
Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:
Nguyên nhân ngọn ngành khiến bả vai đau nhức dữ dội khi trời tối
Qua mấy mươi năm hành y, lão đúc kết được rằng cái chứng nhức vai khi ngủ không tự nhiên mà đến, nó là kết quả của một quá trình tích tụ từ những thói quen sinh hoạt sai lầm kết hợp với sự suy thoái nội tại của cơ thể. Lão nói rõ hơn cho bà con dễ hình dung về những nguyên nhân cốt lõi sau:
- Thoái hóa khớp và viêm bao khớp vai: Theo thời gian, sụn khớp vai bị bào mòn, các đầu xương cọ xát vào nhau gây viêm. Khi đêm xuống, dịch khớp ngưng đọng, không được sản sinh và lưu thông đều đặn như ban ngày khiến khớp vai trở nên khô cứng, chỉ cần một chuyển động nhỏ khi trở mình cũng kích hoạt cơn đau dữ dội.
- Tư thế nằm ngủ không phù hợp: Nhiều bà con có thói quen nằm nghiêng một bên và đè toàn bộ trọng lượng cơ thể lên một bên bả vai suốt nhiều tiếng đồng hồ. Việc này vô tình làm ép chặt các mạch máu, khiến máu không thể mang dưỡng chất đến nuôi dưỡng các cơ, gân và bao khớp, đồng thời làm tăng áp lực cơ học lên vùng khớp đang bị tổn thương.
- Nhiễm phong hàn do nằm điều hòa hoặc quạt gió: Lão thấy nhiều bà con vào mùa nóng thường có thói quen để quạt thốc thẳng vào người hoặc bật điều hòa ở nhiệt độ quá thấp và để hơi lạnh xả trực tiếp vào vùng cổ vai gáy. Khi ngủ, đại hãn lộ ra (lỗ chân lông mở rộng), hàn tà theo đó mà thấm sâu vào kinh lạc, làm huyết dịch cô đặc lại, gây co thắt cơ và đau nhức bả vai dữ dội về nửa đêm và rạng sáng.
- Sự suy giảm chức năng của tạng can và thận: Thận chủ cốt tủy, can chủ cân (gân). Khi tuổi tác cao hoặc cơ thể suy nhược, tạng thận yếu đi khiến xương tủy không còn vững chắc, tạng can huyết hư không nuôi dưỡng được hệ thống dây chằng, bao khớp. Gân xương lỏng lẻo gặp khí lạnh ban đêm sẽ sinh ra đau nhức.
Bà con nhớ nhé, việc xác định đúng nguyên nhân là chìa khóa vàng để chúng ta gốc rễ hóa bệnh tình. Đừng chỉ thấy đau đâu dán cao đó, y học cổ truyền luôn nhìn nhận con người là một thể thống nhất, ngọn có đau thì gốc phải có biến đổi.
Dấu hiệu nhận biết và những hệ lụy không thể coi thường
Cơn đau khớp vùng bả vai vào ban đêm thường tiến triển âm thầm nhưng để lại những hậu quả rất nặng nề nếu bà con chủ quan bẵng đi không chữa trị. Ban đầu, cơn đau chỉ xuất hiện thoáng qua khi bà con nằm nghiêng hoặc khi thời tiết chuyển mùa thay đổi thất thường. Nhưng càng về sau, tần suất đau càng dày đặc, đau nhức nhối thấu xương, có cảm giác như có hàng ngàn cây kim châm vào trong ổ khớp.
Đi kèm với cơn đau nhức nhối là tình trạng hạn chế vận động vùng vai gáy cánh tay. Nhiều bà con đến gặp lão khóc mếu máo bảo rằng giờ không thể tự chải đầu, không thể với tay ra sau lưng để gãi hay mặc áo, thậm chí giơ tay lên ngang vai cũng là một cực hình. Khớp vai dần trở nên khô khốc, phát ra tiếng kêu lục cục, răng rắc mỗi khi dịch chuyển.
Lão dặn rồi, không nên chỉ nhìn cái biểu hiện bên ngoài mà coi thường các hệ lụy sâu xa đằng sau. Việc chịu đựng những cơn đau nhức vai gáy khi nằm ngủ lâu ngày sẽ dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng cho sức khỏe:
- Mất ngủ kinh niên và suy nhược cơ thể: Cơn đau xuất hiện vào đúng giấc ngủ khiến bà con giật mình thức giấc, trằn trọc không ngủ lại được. Giấc ngủ bị chắp vá, thiếu ngủ lâu ngày làm tinh thần mệt mỏi, da dẻ sạm đi, ăn uống kém ngon, hệ miễn dịch suy giảm nghiêm trọng.
- Dính khớp vai và teo cơ cánh tay: Do đau đớn nên bà con có tâm lý sợ cử động, luôn giữ cánh tay ở một tư thế cố định. Cứ như thế mãi thì các tổ chức xơ xung quanh khớp sẽ bao bọc và gây dính bao khớp, các cơ vùng bả vai, cơ tam đầu, cơ nhị đầu do không được hoạt động sẽ dần bị teo nhỏ, mất đi chức năng vận động tự nhiên.
- Ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống cột sống: Khi một bên vai bị đau, cơ thể sẽ tự động điều chỉnh tư thế để giảm đau bằng cách lệch người sang một bên. Tình trạng này kéo dài làm mất cân bằng hệ cơ xương khớp, dẫn đến vẹo cột sống, đau thần kinh tọa, thoái hóa đốt sống cổ liên lụy.
Mẹo xoa dịu và cách chăm sóc bả vai tại nhà cho bà con
Để giúp bà con xoa dịu bớt những cơn đau nhức buốt khó chịu này ngay tại nhà, lão xin hướng dẫn một vài mẹo dân gian và cách dưỡng sinh lành tính, dễ làm theo. Những phương pháp này chủ yếu dựa trên nguyên lý dùng nhiệt và tác động cơ học nhẹ nhàng để thông kinh hoạt lạc, tán hàn cực kỳ hiệu quả.
Bài thuốc chườm nóng từ ngải cứu và muối hạt: Bà con chuẩn bị một nắm lá ngải cứu tươi, rửa sạch để ráo nước, sau đó đem sao vàng trên chảo cùng với một chén muối hột lớn. Khi hỗn hợp đã nóng già và tỏa mùi thơm, bà con đổ vào một cái túi vải sạch, bọc lại cẩn thận rồi chườm trực tiếp lên vùng bả vai bị đau nhức trước khi đi ngủ khoảng 20 phút. Hơi nóng từ muối kết hợp với tinh dầu ấm tán của ngải cứu sẽ thấm sâu qua da, làm giãn các cơ đang co thắt, hành khí hoạt huyết, giúp bà con dễ dàng đi vào giấc ngủ sâu hơn. Lưu ý không chườm quá nóng tránh gây bỏng da, khi túi vải nguội có thể đem sao lại cho nóng rồi dùng tiếp.
Phương pháp tự xoa bóp bấm huyệt nhẹ nhàng: Trước khi ngủ, bà con có thể dùng ngón tay cái ấn và day nhẹ vào một số huyệt vị quanh vai như huyệt Kiên Tỉnh (nằm ở điểm cao nhất của bờ vai, trung điểm của đường nối từ gốc cổ đến mỏm cùng vai) và huyệt Kiên Ngưng (nằm ở chỗ lõm phía trước và dưới mỏm cùng vai khi giang tay thẳng hàng). Bà con dùng lực vừa phải, day ấn theo chiều kim đồng hồ mỗi huyệt khoảng 3 – 5 phút. Việc này giúp kích thích lưu thông máu tại chỗ, giải phóng các điểm chèn ép thần kinh và làm giảm cảm giác tê buốt cánh tay.
Thay đổi tư thế ngủ thuận tự nhiên: Khi nằm ngủ, bà con nên nằm ngửa là tốt nhất, sử dụng một chiếc gối có độ cao vừa phải để nâng đỡ cổ gáy. Bà con có thể kê thêm một chiếc gối mỏng dưới khuỷu tay và bả vai bên bị đau để giảm bớt áp lực cơ học lên ổ khớp. Nếu muốn nằm nghiêng, tuyệt đối không nằm đè lên bên vai đau, hãy nằm nghiêng về bên lành và ôm một chiếc gối ôm lớn phía trước để nâng đỡ cho cánh tay bên đau không bị đổ về phía trước gây kéo căng bao khớp vai.
Những mẹo dân gian và cách dưỡng sinh tại nhà nêu trên chỉ có tác dụng hỗ trợ xoa dịu triệu chứng tạm thời ở bề mặt, không thể giải quyết được căn nguyên sâu xa của tình trạng tổn thương cân cốt, thoái hóa khớp từ bên trong ngũ tạng. Để loại bỏ chứng trạng đau nhức bả vai triệt để, bà con cần một giải pháp chuyên sâu, giúp bồi bổ can thận, tái tạo sụn khớp và thông suốt kinh lạc từ gốc rễ bằng bài thuốc thang y học cổ truyền được nghiên cứu bài bản.
👉 Mời bà con tìm hiểu giải pháp điều trị xương khớp chuyên sâu, phục hồi vận động toàn diện từ căn nguyên ở đây: BÀI THUỐC XƯƠNG KHỚP CỦA LÃO TUẤN
Lời dặn dò của Lão về lộ trình dưỡng thân, phục hồi vận động
Trong y học cổ truyền, việc chữa bệnh xương khớp bao giờ cũng phải đi đôi với việc dưỡng thân. Thầy của lão ngày xưa luôn dạy rằng: “Dùng thuốc mà không dưỡng thì như muối bỏ bể”. Vì thế, lão có vài lời dặn dò tâm huyết mong bà con ghi nhớ và thực hiện mỗi ngày để bảo vệ khớp vai của mình:
Về chế độ ăn uống dưỡng sinh, bà con nên bổ sung các loại thực phẩm có tính ấm, giàu dinh dưỡng để nuôi dưỡng sụn khớp như nước hầm từ xương ống, các loại cá giàu omega-3, rau xanh đậm và các loại hạt như hạnh nhân, óc chó. Hãy hạn chế tối đa các loại đồ ăn thức uống có tính hàn lạnh như nước đá, kem, rau mồng tơi, măng tre vào buổi tối vì chúng dễ làm khí huyết ngưng trệ, khiến tình trạng đau khớp vai về đêm trở nên tồi tệ hơn. Đồng thời, tránh xa rượu bia, thuốc lá và các thực phẩm muối chua, lên men.
Bên cạnh đó, việc vận động hợp lý đóng vai trò quyết định đến sự linh hoạt của khớp. Ban ngày, bà con không nên ngồi im một chỗ, hãy thực hiện các bài tập kéo giãn cơ vai nhẹ nhàng như bài tập bò tường, quay khớp vai vòng tròn với biên độ tăng dần từ nhỏ đến lớn. Tuy nhiên, tuyệt đối không mang vác các vật nặng, không xách đồ một bên vai và tránh các động tác vặn xoắn đột ngột có thể làm rách bao khớp gân cơ đang bị tổn thương tổn.
Bà con cần hiểu rằng, hệ thống xương khớp bị tổn thương cần có thời gian để phục hồi, bồi đắp lại các dưỡng chất bị hao hụt. Đừng nôn nóng tìm kiếm những phương pháp giảm đau cấp tốc bằng thuốc tây giảm đau hay tiêm trực tiếp vào khớp, vì chúng chỉ làm lu mờ triệu chứng trong chốc lát nhưng lại bào mòn dạ dày, hại gan hại thận và khiến khớp nhanh chóng bị hủy hoại, dính khớp vĩnh viễn.
Nếu bà con đang phải chịu đựng những đêm dài mất ngủ, bả vai đau buốt nhức nhối không thể trở mình, vận động tay khó khăn mà áp dụng các mẹo dân gian vẫn không thuyên giảm, hãy để lại thông tin hoặc chụp lại phim X-quang, kết quả thăm khám gửi cho lão. Lão cùng đội ngũ cộng sự y bác sĩ sẽ xem xét kỹ lưỡng để tư vấn lộ trình bốc thuốc, gia giảm phù hợp nhất với thể trạng của từng người thông qua Zalo 0972.606.773 hoặc qua số tổng đài tư vấn trực tiếp 0972 606 773 để được hỗ trợ kịp thời, giúp bà con sớm tìm lại những giấc ngủ ngon và cuộc sống an yên.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc
Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!


