Cây Ngũ Gia Bì

Có những vị thuốc không ồn ào, không rực rỡ sắc hoa, nhưng lại âm thầm gánh vác việc nặng cho cơ thể. Trong kho tàng Nam dược, cây ngũ gia bì là một vị như thế. Lão vẫn hay ví nó như cái cột nhà, nhìn thì lặng lẽ, nhưng thiếu đi là mọi thứ chênh vênh.

Nhiều bà con tìm đến ngũ gia bì khi thấy người mỏi mệt, chân tay yếu dần, lưng gối không còn dẻo dai như trước. Có người dùng vì đau xương khớp, có người lại vì sức lực suy hao sau ốm dài ngày. Dù lý do khác nhau, nhưng gốc rễ vẫn là khí huyết và tạng phủ đã yếu đi.

Lão hiểu tiếng lòng của bà con mình, luôn mong mỏi có giải pháp toàn diện giúp phục hồi sức khỏe, cải thiện bền vững!

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:

Họ tên

Số điện thoại

Gửi tư vấn

Đặc điểm – Nguồn gốc dược liệu

Ngũ gia bì là cây thân gỗ nhỏ hoặc dạng bụi, vỏ thân xù xì, có gai ngắn, lá kép xòe như bàn tay. Vỏ thân và vỏ rễ là phần được dùng làm thuốc, khi bẻ ra có mùi thơm nhẹ, vị hơi cay đắng.

Cây mọc nhiều ở vùng trung du, miền núi phía Bắc nước ta, ưa khí hậu mát và đất tơi xốp. Trong dân gian, ngũ gia bì thường được trồng quanh vườn vừa làm hàng rào, vừa làm thuốc, đúng kiểu cây nhà lá vườn nhưng giá trị không hề nhỏ.

Cách thu hoạch – sơ chế

Ngũ gia bì thường được thu hoạch vào mùa thu hoặc đầu đông, khi cây đã đủ tuổi, dược tính tích tụ nhiều nhất ở phần vỏ. Người ta bóc lấy vỏ thân hoặc vỏ rễ, chọn phần dày, không sâu mục.

Sau khi thu, vỏ được rửa sạch đất cát, cạo bỏ lớp ngoài thô ráp, rồi thái miếng và phơi hoặc sấy khô nhẹ. Làm khéo thì giữ được mùi thơm tự nhiên và màu sắc vàng nâu đẹp, đó là dấu hiệu dược liệu còn tốt.

Tính vị – Quy kinh – Công năng theo Đông y

Theo Đông y, ngũ gia bì có vị cay, đắng, tính ôn, quy vào kinh Can và Thận. Vị cay giúp hành khí, vị đắng giúp táo thấp, còn tính ôn thì sưởi ấm tạng phủ bị hàn suy.

Công năng chính của vị thuốc này là bổ can thận, mạnh gân cốt, trừ phong thấp. Nói nôm na, ngũ gia bì vừa bồi bổ từ gốc, vừa giúp đẩy lui những thứ làm tắc nghẽn, đau nhức trong người, đặc biệt là ở xương khớp.

Tác dụng theo Y học hiện đại

Theo các nghiên cứu hiện đại, trong ngũ gia bì có nhiều hoạt chất giúp chống viêm, giảm đau và tăng sức bền của hệ vận động. Một số thành phần còn có tác dụng điều hòa miễn dịch và hỗ trợ tuần hoàn máu.

Chính vì vậy, y học ngày nay cũng quan tâm tới ngũ gia bì trong hỗ trợ các vấn đề xương khớp mạn tính, suy nhược cơ thể và phục hồi thể lực sau thời gian bệnh tật kéo dài.

Các bài thuốc ứng dụng

Trong thực tế, ngũ gia bì hiếm khi dùng đơn lẻ mà thường phối hợp để phát huy hết cái hay của nó. Mỗi bài thuốc lại nhắm vào một hướng tác dụng cụ thể.

Hỗ trợ đau nhức xương khớp, phong thấp

Ngũ gia bì thường được phối với độc hoạt, tang ký sinh, quế chi để khu phong, tán hàn, mạnh gân cốt. Bài thuốc này hợp với người đau lưng gối, tê mỏi khi trời trở lạnh.

Bồi bổ can thận, tăng sức lực

Khi cơ thể suy yếu, làm việc nhanh mệt, có thể dùng ngũ gia bì kết hợp với đỗ trọng, thục địa, kỷ tử. Cách dùng này thiên về bổ nhiều hơn tả, giúp người dùng thấy khỏe dần từ bên trong.

Ngâm rượu xoa bóp ngoài

Vỏ ngũ gia bì ngâm rượu dùng xoa bóp khớp đau, cơ mỏi cũng rất hay. Rượu dẫn thuốc thấm sâu, làm ấm vùng đau, thích hợp với người cao tuổi hoặc lao động nặng.

Lưu ý kiêng kỵ

Ngũ gia bì tính ôn, nên người đang sốt cao, viêm nhiễm cấp tính hoặc âm hư hỏa vượng cần thận trọng. Dùng quá liều hoặc dùng kéo dài không theo hướng dẫn cũng có thể gây nóng trong.

Bà con tuyệt đối không tự ý phối thuốc theo cảm tính. Mỗi người một cơ địa, dùng đúng thì là thuốc, dùng sai lại thành gánh nặng cho gan thận.

Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp

Khi dùng ngũ gia bì, bà con nên kết hợp vận động nhẹ nhàng như đi bộ, xoa bóp khớp buổi sáng để khí huyết lưu thông tốt hơn. Ăn uống nên thanh đạm, giảm đồ lạnh và dầu mỡ để tỳ vị không bị quá tải.

Ngủ đủ giấc, giữ ấm lưng gối khi trời lạnh cũng là cách giúp vị thuốc phát huy hiệu quả. Đông y vẫn dặn, thuốc chỉ là một phần, dưỡng sinh mới là cái gốc lâu dài.

Kết lại, ngũ gia bì là vị thuốc quý nhưng không phải ai dùng cũng giống ai. Nếu bà con muốn biết mình hợp dùng thế nào, liều bao nhiêu, phối với vị gì cho đúng, cứ mạnh dạn nhắn cho Lão qua Zalo 0972606773, Lão sẽ xem xét từng người rồi dặn dò kỹ cho yên tâm.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc