Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Quản trị viên Lão Tuấn - Tinh hoa y học dân tộc 17/08/2026 lúc 17:15
Người vẫn gầy yếu, ăn vào đầy bụng, tiêu hóa kém, sáng dậy đã thấy mệt dù ăn uống tẩm bổ đầy đủ. Muốn bổ được, trước hết phải làm cho Tỳ khỏe.
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi:
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Thầy thuốc ưu tú
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Hơn 40 năm kinh nghiệm
  • Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
  • Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
  • PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
  • Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác

Ăn bổ mà không hấp thu, đừng vội trách tuổi già. Lão Tuấn khuyên cô bác hãy nhìn lại cái Tỳ

🎙️ Nghe bài viết Nhấn để phát
Đoạn 1/1

Có những cô bác ăn uống rất đầy đủ, yến có, gà ác có, nhân sâm, đông trùng hạ thảo cũng chẳng thiếu, vậy mà người vẫn gầy yếu, ăn vào đầy bụng, tiêu hóa kém, sáng dậy đã thấy mệt. Lão gặp nhiều trường hợp như vậy và thường nói với bà con rằng: muốn bổ được, trước hết phải làm cho Tỳ khỏe.

1. Tỳ Vị là cái gốc để cơ thể hấp thu dinh dưỡng

Chào cô bác, Lão Tuấn đây.

Lão làm nghề y đã hơn 40 năm, gặp rất nhiều cô bác càng có tuổi càng chăm chỉ tìm đồ bổ. Người thì uống yến mỗi ngày, người hầm gà ác, người dùng nhân sâm, đông trùng hạ thảo, đủ thứ thuốc bổ và thực phẩm bổ dưỡng.

Nhưng có một điều cô bác cần hiểu: Ăn vào không có nghĩa là cơ thể đã hấp thu được.

Người xưa có câu “Tỳ Vị vi hậu thiên chi bản, khí huyết sinh hóa chi nguyên”. Nghĩa là Tỳ Vị chính là cái gốc của cơ thể sau khi sinh ra, là nguồn sinh ra khí huyết để nuôi dưỡng toàn thân.

Thức ăn dù quý đến đâu cũng phải qua Tỳ Vị vận hóa, chuyển thành phần tinh túy rồi mới được cơ thể sử dụng. Bởi vậy, Lão vẫn ví Tỳ giống như một nhà máy chế biến.

Nguyên liệu có tốt đến đâu mà nhà máy vận hành kém thì sản phẩm tạo ra cũng chẳng được bao nhiêu.

Ảnh đại diện
Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

2. Vì sao càng lớn tuổi càng dễ ăn không hấp thu?

Theo Y học cổ truyền (YHCT), tuổi càng cao thì Tỳ khí càng suy. Nếu trong nhiều năm cô bác lại thường xuyên ăn uống thất thường, ăn quá no, dùng nhiều đồ sống lạnh, thức khuya, lo nghĩ nhiều hoặc ít vận động thì Tỳ càng dễ bị tổn thương.

Khi Tỳ vận hóa kém, cô bác thường xuất hiện những biểu hiện như ăn ít đã đầy bụng, chậm tiêu, hay ợ hơi, bụng nặng, đại tiện phân nát hoặc dính, miệng nhạt, chân tay mỏi yếu, người uể oải.

Có người còn gặp tình trạng càng ăn đồ bổ càng thấy đầy bụng, khó chịu.

Nhiều cô bác tưởng rằng mình chưa ăn đủ chất nên tiếp tục tăng lượng đồ bổ. Nhưng đôi khi vấn đề không nằm ở việc ăn thiếu, mà nằm ở chỗ Tỳ không đủ sức để vận hóa những thứ đã đưa vào.

3. Tỳ yếu lâu ngày còn sinh thấp, sinh đàm

Tỳ không chỉ phụ trách vận hóa thức ăn mà còn liên quan đến việc vận chuyển và chuyển hóa thủy dịch trong cơ thể.

Khi Tỳ yếu, thủy thấp dễ bị đình trệ. Thấp tích lâu ngày lại có thể sinh đàm. Bởi vậy, một số cô bác vừa tiêu hóa kém, vừa cảm thấy người nặng nề, bụng béo, chân tay nặng, đau nhức nhiều nơi hoặc lưỡi có rêu dày, nhớt.

Đây là lý do trong Y học cổ truyền, khi nhìn một người bệnh mãn tính, Lão không chỉ nhìn vào triệu chứng đang xuất hiện mà còn phải xem cái gốc bên trong có phải từ Tỳ Vị hay không.

Chữa cái ngọn mà bỏ quên cái Tỳ thì bệnh có thể cứ dai dẳng mãi.

4. Muốn bồi bổ, trước hết phải kiện Tỳ

Y học cổ truyền còn có câu “Bổ bất như kiện Tỳ”. Hiểu đơn giản là muốn bồi bổ cho cơ thể thì trước tiên phải giúp Tỳ khỏe lên.

Tỳ khỏe, khả năng vận hóa tốt thì những thực phẩm rất bình thường như bát cơm, quả trứng, miếng cá, bát canh cũng có thể trở thành nguồn dinh dưỡng quý giá cho cơ thể.

Ngược lại, Tỳ đã suy yếu mà ngày nào cũng cố nhồi thật nhiều đồ bổ thì chẳng khác nào một chiếc xe chỉ chở được một tấn hàng mà ngày nào cũng bắt chở ba tấn.

Xe càng nhanh hỏng, Tỳ cũng càng thêm quá tải.

5. Dưỡng Tỳ bắt đầu từ những việc rất giản dị

Lão thường dặn cô bác không cần phải tìm những thứ quá quý giá. Trước hết hãy sửa lại cách ăn uống và sinh hoạt hằng ngày.

Ăn đúng bữa, ăn chậm, nhai kỹ, không ăn quá no, đặc biệt tránh ăn quá nhiều vào buổi tối.

Những món chín kỹ, mềm, ấm và dễ tiêu như cháo, canh, khoai hấp, các món hầm vừa phải thường phù hợp hơn với người tiêu hóa kém.

Cô bác cũng nên hạn chế đồ sống lạnh, nước đá, món chiên rán nhiều dầu mỡ. Sau bữa ăn có thể đi bộ nhẹ nhàng trong khoảng 10–15 phút, thay vì ngồi một chỗ hoặc nằm ngay.

Đặc biệt, đừng thấy người yếu là tự ý dùng thật nhiều thuốc bổ. Bổ phải đúng người, đúng thể, đúng lúc mới có lợi.

Lời Lão Tuấn nhắn gửi cô bác

Lão làm nghề y càng lâu càng thấy muốn chăm sóc sức khỏe đúng cách không phải cứ mua thật nhiều thứ bổ dưỡng để ăn.

Quan trọng hơn là phải hiểu cơ thể mình đang thiếu gì, yếu ở đâu và cái gì cần được chăm sóc trước.

Tỳ khỏe có thể biến những món ăn bình thường thành nguồn khí huyết nuôi cơ thể. Còn khi Tỳ đã suy thì đôi khi những thứ rất quý cũng chưa chắc phát huy được hết giá trị.

Nếu cô bác đang ăn uống kém hấp thu, thường xuyên đầy bụng, phân nát, người mệt yếu, ăn nhiều mà vẫn gầy hoặc càng lớn tuổi càng thấy tiêu hóa không còn tốt như trước, đừng chỉ nghĩ đơn giản là do tuổi già.

Hãy để ý đến Tỳ Vị – cái gốc của hậu thiên.

Lão vẫn ở đây, bà con có điều gì chưa rõ cứ chia sẻ với Lão. Với mỗi người, Lão sẽ xem xét thể trạng, triệu chứng và cơ địa cụ thể để bà con hiểu mình đang thuộc tình trạng nào, từ đó biết cách dưỡng thân cho phù hợp.

Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo về y học cổ truyền, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ. Bà con không nên tự ý dùng thuốc bổ hoặc bài thuốc khi chưa được thăm khám, tư vấn phù hợp.

Lão Tuấn – Trung tâm Thuốc Dân Tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!