Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Quản trị viên Lão Tuấn - Tinh hoa y học dân tộc 30/03/2026 lúc 13:12
Bà con có bao giờ tự hỏi vì sao mình ngủ đủ tám tiếng nhưng sáng dậy vẫn mệt rũ rượi, đầu óc u mê không? Đó là do bà con chưa thực sự hiểu về các giai đoạn của giấc ngủ và cách vận hành khí huyết khi đêm về. Hãy để lão tường tận sẻ chia ngay dưới đây 👇
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi:
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Thầy thuốc ưu tú
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Hơn 40 năm kinh nghiệm
  • Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
  • Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
  • PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
  • Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác

Bí quyết làm chủ các giai đoạn của giấc ngủ để thân khỏe tâm an

Bà con thân mến! Lão vẫn thường nói với học trò rằng, người thầy thuốc không chỉ chữa bệnh khi người ta đã đau, mà phải dạy bà con cách sống sao cho thân tâm an lạc, để bệnh không có đường vào. Trong đó, giấc ngủ chính là “thần dược” trời ban, là lúc âm dương giao hòa, giúp tạng phủ hồi quy năng lượng. Thế nhưng, lão thấy nhiều bà con hiện nay coi nhẹ việc ngủ, hoặc có ngủ nhưng lại không “sâu”, dẫn đến cơ thể suy nhược, tinh thần mệt mỏi kéo dài.

‘Vọng – Văn – Vấn – Thiết, nhìn sắc thái để thấu tâm can’ – Khi lão trực tiếp thăm khám cho bà con, chỉ cần nhìn vào quầng thâm mắt, sắc mặt nhợt nhạt hay nghe giọng nói hụt hơi, lão đã phần nào đoán định được chất lượng giấc ngủ đang có vấn đề. Dưới góc nhìn y lý, giấc ngủ không đơn thuần là nhắm mắt xuôi tay, mà là một chu kỳ vận hành tinh vi của khí huyết qua các giai đoạn từ nông đến sâu, từ tĩnh đến động. Việc thấu hiểu các giai đoạn của giấc ngủ chính là chìa khóa để bà con bảo vệ gốc rễ của sức khỏe.

Thấu hiểu các giai đoạn của giấc ngủ dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Theo y học hiện đại, một giấc ngủ tiêu chuẩn được chia thành nhiều chu kỳ, mỗi chu kỳ lại gồm các giai đoạn khác nhau. Nhưng bà con hãy hiểu một cách nôm na theo lời lão giảng: đó là quá trình đưa cơ thể từ trạng thái động (dương) sang trạng thái tĩnh (âm) để phục hồi.

  • Giai đoạn ngủ nông (Ru ngủ và Ngủ nông): Đây là lúc bà con mới chợp mắt, cơ thể bắt đầu thả lỏng, nhịp thở chậm lại. Theo Đông y, đây là giai đoạn chuyển tiếp giữa vệ khí và doanh khí. Lúc này, tâm trí vẫn còn vương vấn chuyện đời, bà con rất dễ bị đánh thức bởi một tiếng động nhỏ hay ánh sáng lạ.
  • Giai đoạn ngủ sâu (Ngủ sâu và Ngủ rất sâu): Đây là “giờ vàng” để cơ thể tái tạo. Lúc này, khí huyết dồn về tạng phủ, đặc biệt là tạng Gan (Can) và Thận để thải độc và bồi hoàn tinh lực. Nếu bà con thiếu hụt giai đoạn này, sáng dậy sẽ thấy người nặng nề, xương khớp ê ẩm như vừa đi mượn vậy.
  • Giai đoạn REM (Ngủ mơ – Chuyển động mắt nhanh): Đây là lúc trí não hoạt động để sắp xếp lại ký ức và cân bằng cảm xúc. Nếu bà con ngủ mà hay mơ màng, giật mình, đó là dấu hiệu của tâm can bất an, huyết không dưỡng được tâm.
các giai đoạn của giấc ngủ và lời khuyên của lão tuấn để bảo vệ sức khỏe
các giai đoạn của giấc ngủ và lời khuyên của lão tuấn để bảo vệ sức khỏe

“Ngủ được là Tiên, không ngủ được là tiền mất tật mang. Giấc ngủ chính là cái gốc của sinh lực, là nguồn nhựa sống để bà con vui vầy cùng con cháu.”

Ảnh đại diện
Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Tại sao chất lượng các giai đoạn giấc ngủ lại quan trọng?

Bà con thường hỏi lão: “Sao tôi ngủ đủ 8 tiếng mà vẫn mệt?”. Đó là vì bà con chỉ ngủ “lượng” mà thiếu “chất”. Nếu giấc ngủ cứ chập chờn ở giai đoạn ngủ nông, không vào được ngủ sâu, thì cơ thể không thể phục hồi được. Về lâu dài, việc mất cân bằng giữa các giai đoạn của giấc ngủ sẽ dẫn đến:

  • Suy giảm trí nhớ, đầu óc hay quên, khó tập trung làm việc.
  • Hệ miễn dịch suy yếu, dễ cảm mạo, ốm vặt khi trái gió trở trời.
  • Gây áp lực lên tim mạch và huyết áp, đặc biệt nguy hiểm với bà con cao tuổi.
  • Ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng tạng phủ, gây nóng trong, táo bón, da dẻ sạm nám.

Lời khuyên của Lão Tuấn để bảo vệ sức khỏe giấc ngủ

Để có một giấc ngủ vẹn tròn, bà con cần chú trọng vào việc dưỡng thân và an tâm. Lão dặn bà con mấy điều sau đây, cực kỳ đơn giản nhưng lại rất hiệu nghiệm nếu kiên trì áp dụng tại nhà:

  1. Giờ giấc quy củ: Hãy cố gắng đi ngủ trước 11 giờ đêm. Đây là giờ của kinh Đởm và kinh Can hoạt động mạnh nhất để thải độc. Ngủ vào giờ này sẽ giúp bà con dễ dàng đi vào giai đoạn ngủ sâu hơn.
  2. Thanh lọc tâm trí: Trước khi ngủ 30 phút, bà con nên gác lại điện thoại, chuyện làm ăn hay bực dọc trong người. Hãy ngồi thiền nhẹ nhàng hoặc đọc vài trang sách để tâm lắng lại.
  3. Ngâm chân thảo dược: “Cây khô rễ hỏng trước, người già chân yếu trước”. Một chậu nước ấm với chút muối và gừng, hoặc các loại lá thơm như lá lốt, ngải cứu sẽ giúp thông kinh hoạt lạc, dẫn hỏa quy nguyên, giúp giấc ngủ đến tự nhiên và êm đềm hơn.
  4. Chế độ ăn uống: Buổi tối bà con nên ăn thanh đạm, tránh đồ dầu mỡ khó tiêu gây “vị bất hòa thì ngọa bất an”. Một bát tâm sen hoặc long nhãn hạt sen vào chiều muộn cũng là cách dưỡng tâm rất tốt.

“Chữa bệnh mất ngủ không phải là dùng thuốc ép cơ thể đi ngủ, mà là tìm lại sự cân bằng vốn có của cơ thể, để giấc ngủ tự tìm về như một lẽ tự nhiên của đất trời.”

Bà con ạ, nếu đã áp dụng các mẹo dưỡng sinh mà giấc ngủ vẫn chập chờn, hoặc tình trạng mất ngủ đã kéo dài khiến cơ thể suy nhược, thì đó là lúc tạng phủ bên trong đang kêu cứu. Khi đó, cần một giải pháp chuyên sâu hơn để bồi bổ can thận, an thần hóa đàm, giúp thiết lập lại nhịp sinh học tự nhiên.

Thấu hiểu nỗi khổ sở của bà con khi đêm đêm trằn trọc, lão và các cộng sự tại Trung tâm Thuốc dân tộc đã dành nhiều tâm huyết phát triển bài thuốc đặc trị mất ngủ. Bài thuốc đi sâu vào gốc rễ bệnh, giúp dưỡng tâm, an thần, điều hòa khí huyết, từ đó mang lại giấc ngủ sâu, tự nhiên mà không gây lệ thuộc hay mệt mỏi sau khi tỉnh dậy. Tùy vào cơ địa và thể bệnh của mỗi người mà lão sẽ gia giảm các vị thảo dược quý sao cho phù hợp nhất.

👉 Mời bà con tìm hiểu kỹ hơn về phương pháp lấy lại giấc ngủ ngon tại đây: Bài thuốc chữa Mất ngủ của Bác sĩ Lê Hữu Tuấn

Lời dặn dò từ tâm thế người thầy thuốc

Bà con đừng bao giờ chủ quan với những đêm trắng. Giấc ngủ chính là tấm gương phản chiếu sức khỏe của chúng ta. Khi thấy mình khó vào giấc, hay giật mình nửa đêm hoặc sáng dậy mệt mỏi, hãy lắng nghe cơ thể mình ngay lập tức. Sống thuận tự nhiên, ăn đúng giờ, ngủ đúng giấc chính là cách bảo mạng tốt nhất mà không tiền bạc nào mua được.

Lão luôn mong bà con mỗi sáng thức dậy đều thấy lòng nhẹ tênh, tinh thần sảng khoái. Có sức khỏe là có tất cả, bà con khỏe thì lão mới an yên được.

Nếu bà con còn băn khoăn về các giai đoạn của giấc ngủ hay đang khổ sở vì căn bệnh mất ngủ kinh niên, đừng ngần ngại chia sẻ với lão. Bà con có thể gửi tin nhắn qua Zalo 0972.606.773 hoặc nhắn tin trực tiếp qua Messenger Lão Tuấn để lão cùng đội ngũ bác sĩ tư vấn, chẩn bệnh và đồng hành cùng bà con tìm lại giấc ngủ ngon.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!