

- Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
- Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
- PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
- Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác
Thời tiết lạnh đau khớp gối: Cách chăm sóc sống khỏe an yên
Chào bà con thân mến, những ngày gần đây khi gió mùa tràn về len lỏi qua từng nếp nhà, mỗi lần mở điện thoại hay đón bà con ghé thăm, lão lại nghe thấy những lời than vãn về cái đầu gối. Có người bảo lão: “Lão ơi, cái khớp gối của tôi nó còn nhạy hơn cả dự báo thời tiết, cứ trời chuyển lạnh là nó lại đau nhức, cứng nhắc không đi nổi”. Nghe mà xót! Cái khớp gối vốn là trụ cột để bà con đi lại, lao động, nay lại trở thành gánh nặng mỗi khi đông sang. Lão viết bài này không chỉ để giải thích tại sao bà con bị đau, mà quan trọng hơn là muốn dặn dò bà con cách giữ gìn cái “bản lề” của cơ thể sao cho êm ái qua mùa lạnh này.
Tại sao thời tiết lạnh lại “hành” cái khớp gối của bà con đến vậy?
Dưới góc nhìn của y học cổ truyền, “thông bất thống, thống bất thông”. Tức là khí huyết lưu thông thì không đau, mà đã đau nghĩa là có chỗ bị tắc nghẽn. Khi trời lạnh, các yếu tố ngoại tà như phong (gió), hàn (lạnh), thấp (ẩm) sẽ thừa cơ thể trạng suy yếu mà xâm nhập vào cơ thể, gây ra chứng “Tý” – hiểu đơn giản là sự bế tắc.
- Khí huyết ngưng trệ: Nhiệt độ thấp khiến mạch máu co lại. Bà con cứ tưởng tượng dòng sông đang chảy mà bị đóng băng thì nước không thông được. Máu không nuôi dưỡng được bao hoạt dịch, chất nuôi dưỡng khớp giảm đi khiến khớp trở nên khô cứng.
- Áp suất thay đổi: Khi trời chuyển lạnh, áp suất khí quyển giảm xuống. Các mô xung quanh khớp gối có xu hướng giãn nở ra, gây áp lực lên các đầu dây thần kinh, khiến bà con cảm thấy đau nhức âm ỉ bên trong xương.
- Gân cơ co rút: Cái lạnh làm các khối cơ và dây chằng bao quanh gối bị co rút lại. Đây là phản ứng tự vệ của cơ thể để giữ nhiệt, nhưng vô tình lại làm tăng ma sát lên sụn khớp, khiến mỗi bước đi của bà con trở nên nặng nề như đeo chì.
“Y lý phương Đông coi trọng sự hòa hợp giữa con người và thiên nhiên. Khi đất trời chuyển sang trạng thái âm thịnh dương suy, nếu chúng ta không biết cách bồi bổ phần dương khí bên trong và che chắn phần thân thể bên ngoài, bệnh tật sẽ từ đó mà phát tác.”


Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:
Nỗi lo thoái hóa và sự tàn phá của “Hàn tà”
Bà con cần hiểu rằng, cái lạnh không chỉ gây đau đơn thuần mà nó còn là tác nhân thúc đẩy quá trình thoái hóa khớp gối diễn ra nhanh hơn. Khi dịch khớp không được tái tạo do tuần hoàn kém, sụn khớp sẽ mất đi lớp đệm bảo vệ, dẫn đến tình trạng hai đầu xương mài mòn lên nhau. Nhiều bà con khi tìm đến lão, đầu gối đã biến dạng, đi lại phải chống gậy, đó là hệ quả của việc chủ quan, chịu đựng cái đau trong thời gian dài.
Lão thường dặn học trò: “Chữa xương khớp không chỉ là làm hết đau, mà phải làm cho can thận vượng lên”. Trong Đông y, Can chủ cân (gân), Thận chủ cốt (xương). Khi Can Thận suy yếu, cộng thêm ngoại tà xâm nhập, thì đôi chân – bộ rễ của con người – sẽ sớm héo úa. Bởi vậy, việc chăm sóc khớp gối mùa lạnh phải bắt đầu từ việc bảo vệ dương khí và thông suốt kinh lạc.
Cách chăm sóc và giảm đau khớp gối tại nhà bà con cần nhớ
Lão luôn tâm niệm, chữa bệnh phải chữa từ gốc, nhưng trước mắt phải giúp bà con giảm bớt cái đau để còn sinh hoạt. Bà con hãy lưu lại những mẹo nhỏ nhưng cực kỳ hiệu quả này để “vượt qua” mùa đông một cách nhẹ nhàng nhất:
1. Giữ ấm – Nguyên tắc “vàng” cho người đau khớp
Bà con ra đường nhớ phải mặc ấm, đặc biệt là phải bảo vệ đôi chân. Hãy dùng thêm băng thun bảo vệ gối hoặc mặc quần dài, đi tất ấm. Khi đi ngủ, có thể dùng túi chườm ấm hoặc chai nước nóng bọc vải đặt lên vùng gối khoảng 15-20 phút. Cái ấm nóng sẽ giúp mạch máu giãn ra, đưa huyết về nuôi khớp, từ đó cơn đau sẽ dịu đi rõ rệt. Tuy nhiên, lưu ý nếu khớp đang sưng nóng đỏ thì tuyệt đối không chườm nóng.
2. Ngâm chân với thảo dược dân gian
Lão khuyên bà con mỗi tối trước khi đi ngủ nên dành 20 phút ngâm chân với nước muối ấm và gừng già giã nát. Gừng có tính ấm (cay nóng), giúp tán hàn, thông kinh lạc. Nước ấm nên ngập đến bắp chân để kích thích các huyệt đạo quan trọng như Dũng Tuyền, Tam Âm Giao. Việc này giúp khí huyết toàn thân lưu thông tốt hơn, dương khí được củng cố, từ đó cái gối cũng được nhẹ nhàng theo.
3. Vận động nhẹ nhàng “dưỡng khớp”
Trời lạnh bà con thường ngại đi lại vì đau, nhưng càng nằm một chỗ khớp càng cứng, dịch khớp càng khó lưu thông. Lão dặn bà con hãy tập bài tập “đạp xe trên không” ngay tại giường vào buổi sáng. Chỉ cần nằm ngửa, giơ hai chân lên và vận động nhẹ nhàng như đang đạp xe. Việc này giúp làm nóng khớp, kích thích tiết ra dịch bôi trơn tự nhiên trước khi bà con đặt chân xuống đất bắt đầu ngày mới.
4. Chế độ ăn uống bổ cốt, cường thân
Bà con nên ăn các món ấm nóng, thêm gia vị như gừng, tỏi, tiêu, lá lốt vào bữa ăn để khu phong tán hàn. Hạn chế các món tính hàn như măng tây, giá đỗ, hay các loại đồ uống lạnh. Hãy bổ sung thực phẩm giàu Omega-3 (như các loại cá) và canxi để khung xương thêm vững chắc. Một bát canh lá lốt nấu xương heo vừa thơm ngon lại vừa là bài thuốc quý giúp ấm khớp gối rất tốt.
Những mẹo trên giúp bà con giảm đau tức thời, giúp khí huyết tạm thời lưu thông. Tuy nhiên, để dứt điểm tình trạng “cứ lạnh là đau”, bà con cần một giải pháp điều trị sâu vào căn nguyên, bồi bổ can thận để mạnh gân cốt từ bên trong, giúp phục hồi sụn khớp tự nhiên. Lão đã dành nửa đời người để hoàn thiện bài thuốc thảo dược, gia giảm linh hoạt theo cơ địa từng người, giúp hàng ngàn bà con lấy lại sự dẻo dai cho đôi chân.
👉 Mời bà con tham khảo chi tiết về phương pháp điều trị tận gốc tại đây: BÀI THUỐC CHỮA XƯƠNG KHỚP CỦA LÃO TUẤN
Lời dặn của lão dành cho bà con
Bệnh xương khớp, đặc biệt là khớp gối, không phải ngày một ngày hai mà thành, cũng chẳng thể “đánh nhanh thắng nhanh” mà khỏi. Nó cần sự kiên trì và thấu hiểu cơ thể mình. Bà con đừng lạm dụng các loại thuốc giảm đau cấp tốc, bởi nó chỉ đánh lừa cảm giác, che mờ triệu chứng nhưng bên trong khớp vẫn đang âm thầm bị hủy hoại. Về lâu dài, thuốc tây sẽ làm hại gan, thận và dạ dày, khiến cái gốc của sức khỏe ngày càng héo mòn.
Hành y bốc thuốc, lão sợ nhất là thấy bà con tự ý đắp các loại lá không rõ nguồn gốc gây bỏng da, nhiễm trùng, hay uống thuốc ‘gia truyền’ trôi nổi có trộn corticoid. Cái đó là hại mình, chứ không phải chữa bệnh. Hãy chọn cho mình con đường y học chính thống, thuận tự nhiên để giữ gìn cái đạo sống khỏe. Một đôi chân khỏe là tiền đề cho một tuổi già an yên, sum vầy bên con cháu. Đừng để cái đau làm hẹp đi bước chân của mình bà con nhé.
Mùa đông năm nay dự báo sẽ còn nhiều đợt rét đậm, bà con hãy nhớ nằm lòng những lời lão dặn. Nếu bà con đang loay hoay với những cơn đau khớp gối hành hạ, hay muốn hiểu rõ hơn về cách dùng thảo dược tại nhà phù hợp với thể trạng của mình, đừng ngần ngại nhắn tin trò chuyện với lão.
Bà con có thể trao đổi trực tiếp với lão qua Zalo 0972.606.773 hoặc nhắn tin tại Messenger Lão Tuấn để lão kịp thời tư vấn và giúp bà con tìm lại sự linh hoạt cho đôi chân.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!


