Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Quản trị viên Lão Tuấn - Tinh hoa y học dân tộc 05/06/2026 lúc 12:03
Nhiều đêm mỏi gáy, tê bả vai rồi chạy ngược lên đầu đau buốt nửa bên như búa bổ khiến bà con mất ngủ trắng mắt. Đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu tưởng hai mà lại là chung một gốc rễ khí huyết ứ trệ mà ra đấy bà con ơi! 👇
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi:
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Thầy thuốc ưu tú
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Hơn 40 năm kinh nghiệm
  • Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
  • Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
  • PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
  • Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác

Nguyên nhân đau cổ vai gáy lan nửa đầu và giải pháp điều trị

🎙️ Nghe bài viết Nhấn để phát
Đoạn 1/1

Chào bà con thân mến! Lão thấy nhiều bà con mình dạo này hay than phiền về cái chứng lạ đời: ban đầu chỉ là mỏi cái cơ cổ, tê cái bả vai, tưởng do nằm trái tư thế hay ngồi làm việc lâu một chỗ nên chủ quan bỏ qua. Thế rồi bẵng đi một thời gian, cơn đau không chịu nằm yên ở vùng vai gáy nữa mà nó âm ỉ lan ngược lên trên đỉnh đầu, rồi đau buốt nửa bên đầu như có ai gõ búa vào thái dương. Nhiều đêm bà con mất ngủ trắng mắt, trằn trọc lật qua lật lại vì đầu đau như búa bổ, gáy cứng đờ không tài nào quay nghiêng được. Tình trạng đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu này tưởng chừng là hai chứng bệnh tách biệt, nhưng dưới nhãn quan của Y học cổ truyền, chúng lại chung một gốc rễ mà ra.

“Kinh lạc có thông suốt thì trăm bệnh không sinh, kinh lạc bị ứ trệ thì đau đớn tức thì gia tăng.” – Với kinh nghiệm hơn 40 năm hành y, mỗi khi tiếp nhận một ca bệnh bị chứng đau mỏi bả vai rồi chạy lên đau đầu, lão đều phải vận dụng nghiêm cẩn phép Tứ chẩn của Đông y để luận bệnh. Về Vọng chẩn, lão quan sát sắc mặt bà con thường kém nhu nhuận, vùng cổ vai có dấu hiệu co cứng, tư thế đi đứng kém linh hoạt. Về Văn chẩn, lão lắng nghe tiếng thở, giọng nói để đoán biết khí lực bên trong suy suyển ra sao. Qua Vấn chẩn, lão hỏi cặn kẽ xem cơn đau xuất hiện lúc nào, đau âm ỉ hay đau nhói, gặp lạnh có đau tăng lên không. Cuối cùng là Thiết chẩn, lão trực tiếp dùng tay sờ nắn các đốt sống cổ để tìm điểm co thắt cơ, kết hợp bắt mạch xem là mạch trầm huyền do phong hàn hay mạch tế sác do âm hư. Có thấu triệt ngọn ngành như vậy thì bốc thuốc mới đúng người đúng bệnh, không sai một ly.

Hiểu đúng căn nguyên đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu dưới góc nhìn Đông y

Trong y học hiện đại, hiện tượng đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu thường được lý giải do tình trạng thoái hóa đốt sống cổ, thoát vị đĩa đệm gây chèn ép lên các rễ thần kinh chẩm và mạch máu nuôi não. Khi các mạch máu bị chèn ép, dòng máu lưu thông lên não bị suy giảm nghiêm trọng, dẫn đến thiếu máu cục bộ và kích hoạt các cơn đau nửa đầu dữ dội.

Còn đối với Y học cổ truyền, lão thường giảng giải cho học trò rằng chứng trạng này thuộc phạm vi chứng Tý và chứng Đầu thống. Cơ thể con người là một khối thống nhất, nơi khí huyết lưu thông thông suốt qua hệ thống kinh lạc để nuôi dưỡng toàn thân. Vùng cổ vai gáy chính là “ngõ hầu” quan trọng, nơi các đường kinh mạch lớn như kinh Thủ thái dương Tiểu trường, Túc thái dương Bàng quang và Túc thiếu dương Đởm đi qua để đi lên vùng đầu mặt.

Đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu

Vì sao khí huyết ở đây lại tắc nghẽn? Có ba nguyên nhân cốt lõi mà lão thường thấy trên lâm sàng:

  • Ngoại tà xâm nhập: Khi cơ thể bà con bị suy nhược, chính khí suy giảm, các tà khí bên ngoài như Phong, Hàn, Thấp (gió, lạnh, ẩm ướt) sẽ thừa cơ xâm nhập vào tạng phủ và kinh lạc. Phong hàn ngưng trệ tại vùng vai gáy khiến mạch máu co thắt, khí huyết ứ trệ không thông, sinh ra đau đớn theo nguyên lý “bất thông tắc thống”.
  • Khí trệ huyết ứ do thói quen sinh hoạt: Bà con làm công việc ngồi lâu một chỗ, ít vận động, hoặc giữ nguyên một tư thế cổ quá lâu làm cho cơ nhục vùng cổ gáy bị căng cứng liên tục. Khí huyết tại đây không thể lưu thông tự nhiên, lâu ngày tích tụ thành khối huyết ứ, cản trở đường kinh mạch đi lên đầu, gây ra đau vai gáy lan lên đầu.
  • Can thận âm hư, khí huyết bất túc: Khi tuổi tác cao hoặc lao lực quá độ, tạng can và tạng thận bị suy yếu. Thận chủ cốt tủy, can chủ cân (gân cơ). Can thận hư suy khiến gân xương không được nuôi dưỡng, đốt sống cổ dễ bị thoái hóa. Đồng thời, nguồn huyết dịch suy giảm không đủ đưa lên nuôi dưỡng đại não, sinh ra chứng đau đầu, hoa mắt, chóng mặt.

“Bệnh ở trên đầu nhưng gốc lại ở vai gáy, bệnh biểu hiện ở gân cơ nhưng căn nguyên lại do tạng phủ suy sụp. Muốn trị tận gốc cái đau buốt ở đầu, phải thông cho được dòng chảy khí huyết ở vùng cổ vai.”

Ảnh đại diện
Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Những hệ lụy khôn lường nếu bà con chủ quan coi nhẹ bệnh tình

Nhiều bà con mình có thói quen rất nguy hiểm: hễ thấy đau đầu, mỏi gáy là ra ngay tiệm thuốc tây mua vài viên giảm đau, kháng viêm về uống. Lão dặn rồi, thuốc tây chỉ có tác dụng cắt cơn đau ngọn lúc đó, đánh lừa cảm giác của dây thần kinh chứ không làm mất đi khối huyết ứ hay chữa lành tổn thương thoái hóa bên trong. Cứ lạm dụng mãi, không chỉ hại gan, viêm loét dạ dày mà bệnh tình ngày một trầm trọng hơn.

Nếu để tình trạng đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu kéo dài không điều trị đúng cách, khối thoát vị hoặc gai xương đốt sống cổ sẽ chèn ép ngày càng nặng vào mạch máu. Hệ lụy là bà con sẽ phải đối mặt với chứng rối loạn tiền đình kinh niên, thường xuyên bị hoa mắt, chóng mặt, đi đứng loạng choạng, ù tai, suy giảm trí nhớ nghiêm trọng. Nguy hiểm hơn, việc thiếu máu não cục bộ kéo dài là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến tai biến mạch máu não (đột quỵ), đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Giải pháp xoa dịu cơn đau và dưỡng sinh tại nhà theo lối tự nhiên

Để giúp đỡ bà con phần nào giảm bớt nỗi đau đớn ngay tại nhà mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào thuốc, lão hướng dẫn một số phương pháp dưỡng sinh thuận tự nhiên, dễ làm và rất hiệu quả dưới đây:

Chườm ấm bằng thảo dược lưu thông kinh lạc

Bà con lấy một nắm lá lốt, một nắm ngải cứu tươi mang đi rửa sạch, ráo nước rồi đem sao nóng trên chảo cùng với một ít muối hạt. Khi thảo dược săn lại và tỏa mùi thơm, bà con bọc tất cả vào một chiếc khăn vải sạch. Tiến hành chườm nhẹ nhàng lên vùng cổ, vai, gáy và cả vùng sau chẩm gáy trong khoảng 15 – 20 phút. Hơi nóng kết hợp với tinh dầu của ngải cứu, lá lốt sẽ giúp ôn thông kinh lạc, tán hàn, hóa ứ, làm giãn các cơ đang co thắt, từ đó giảm đau đầu và mỏi gáy rất nhanh. Bà con nhớ kiểm tra độ nóng trước khi chườm để tránh bị bỏng da.

Day ấn các huyệt vị vùng đầu mặt và vai gáy

Mỗi khi cơn đau nửa đầu xuất hiện kèm theo cứng gáy, bà con hãy ngồi thư giãn và dùng ngón tay cái day ấn nhẹ nhàng vào các huyệt vị sau:

  • Huyệt Phong trì: Nằm ở lõm sau đầu, bờ ngoài cơ thang, sát đáy hộp sọ. Ấn vào đây giúp trị đau đầu, cứng cổ, tăng cường máu lên não.
  • Huyệt Kiên tỉnh: Nằm ở điểm cao nhất của vùng vai, trung điểm của đường nối từ chân cổ đến mỏm cùng vai. Day huyệt này giúp giải tỏa áp lực cơ vai gáy cực tốt.
  • Huyệt Thái dương: Nằm ở đuôi lông mày đo ra phía sau khoảng 1 thốn. Day nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ giúp làm dịu cơn đau nửa đầu hiệu quả.

Những mẹo dưỡng sinh, chườm ấm hay bấm huyệt tại nhà mà lão vừa hướng dẫn chỉ mang tính chất hỗ trợ xoa dịu triệu chứng tạm thời cho bà con. Đối với những trường hợp bệnh đã vào sâu, gân xương đã thoái hóa nghiêm trọng và khí huyết ứ trệ lâu năm, bà con cần một giải pháp điều trị có chiều sâu, tác động mạnh mẽ vào gốc rễ tạng phủ để hồi phục từ bên trong.

👉 Mời bà con tham khảo chi tiết bài thuốc bốc thang gia giảm ứng dụng cơ chế toàn diện của Lão Tuấn tại đây: BÀI THUỐC XƯƠNG KHỚP

Lời dặn dò chân tình của Lão Tuấn về lối sống lành mạnh

Chữa bệnh phải chữa từ gốc, nhưng giữ cho bệnh không tái phát lại nằm ở chính lối sống hàng ngày của bà con. Lão mong bà con ghi nhớ những điều này:

  1. Không ngồi làm việc liên tục quá 1 tiếng đồng hồ. Cứ sau mỗi giờ ngồi máy tính hay làm việc, bà con hãy đứng dậy, đi lại nhẹ nhàng và thực hiện vài động tác xoay cổ, co duỗi bả vai nhẹ nhàng.
  2. Giữ ấm vùng cổ vai gáy, tuyệt đối không để quạt hay điều hòa thổi thẳng vào sau gáy khi ngủ hoặc khi ra mồ hôi. Tránh tắm nước lạnh vào ban đêm vì hàn tà rất dễ xâm nhập vào kinh lạc vùng này.
  3. Chọn gối ngủ có độ cao vừa phải (khoảng 8 – 10cm), không nằm gối quá cao hoặc quá cứng vì sẽ làm thay đổi cấu trúc sinh lý của đốt sống cổ, gây chèn ép mạch máu nặng hơn.
  4. Tăng cường ăn các thực phẩm có tính ấm, bổ xương khớp như cá hồi, các loại hạt, rau xanh đậm và uống đủ nước ấm mỗi ngày để nuôi dưỡng sụn khớp và thanh lọc cơ thể.

Bà con thân mến, cái cổ gáy là trục đỡ của cả phần đầu mặt, kinh lạc nơi này có thông suốt thì đầu não mới được an yên, tinh thần mới sáng suốt. Đừng để những cơn đau mỏi âm ỉ phá hủy đi chất lượng cuộc sống và sức khỏe của bản thân mình. Nếu bà con đang phải chịu đựng những trận đau cổ vai gáy lan đau nửa đầu hành hạ, mất ăn mất ngủ, hãy chụp lại kết quả phim chụp X-quang, MRI đốt sống cổ hoặc mô tả thật chi tiết các biểu hiện bệnh gửi cho lão. Lão cùng đội ngũ cộng sự y bác sĩ luôn sẵn lòng bắt mạch, chẩn bệnh ngọn ngành và đưa ra lời khuyên phù hợp nhất cho từng người. Bà con có thể liên hệ trực tiếp với lão qua Zalo 0972.606.773 hoặc nhắn tin về Messenger Lão Tuấn. Bà con khỏe mạnh thì lão mới an yên!

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!