Cây Đậu Chiều

Hôm nay ngồi đây nhìn nắng xiên qua kẽ lá, Lão lại nhớ về những cây thuốc mộc mạc ngay quanh vườn nhà mà đôi khi chúng ta vô tình bỏ qua. Có một loài cây mà hoa của nó cứ độ xế chiều lại tỏa sắc, dân gian mình vẫn quen gọi với cái tên thân thương là Đậu chiều hay Đậu triều. Nó không chỉ là món ăn cứu đói của bao thế hệ ngày xưa mà còn là vị thuốc quý, lặng lẽ giúp bà con mình giữ gìn sức khỏe từ gốc rễ.

Nhiều bà con cứ mải miết đi tìm những vị thuốc phương xa, đắt đỏ mà chẳng hay rằng cây Đậu chiều ngay bờ rào lại là “khắc tinh” của nhiều chứng bệnh nhiệt, độc. Lão viết bài này để thủ thỉ cùng bà con về cái hay, cái quý của cây thuốc này, mong sao chúng ta biết cách trân quý và dùng đúng để thân thể luôn được bình an, nhẹ nhõm.

Đặc điểm – Nguồn gốc dược liệu

Để bà con dễ nhận ra, Lão xin mô tả đôi chút về dáng hình của vị thuốc này. Cây Đậu chiều vốn thuộc họ Đậu, là loại cây nhỏ nhưng sức sống rất dẻo dai, thường cao tầm 1 đến 2 mét. Thân cây có nhiều cành nằm ngang, lá mọc so le theo kiểu ba lá chét, mặt dưới lá thường có lớp lông mịn như nhung, sờ vào thấy êm lắm.

Điểm dễ nhận diện nhất chính là hoa, chúng thường mọc thành chùm ở kẽ lá, sắc hoa vàng rực rỡ có điểm thêm những sọc tía. Quả của nó dẹt, chứa khoảng 4 đến 6 hạt, khi chín hạt có màu vàng nâu hoặc đen nhạt. Loài cây này vốn ưa sáng, dễ trồng, bà con có thể bắt gặp chúng mọc hoang hoặc được trồng nhiều ở các vùng trung du và miền núi để làm hàng rào hay lấy hạt.

Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Họ tên

Số điện thoại

Tình trạng

Gửi tư vấn

Cách thu hoạch – sơ chế

Lão dặn bà con, muốn thuốc tốt thì phải chọn đúng thời điểm mà hái. Với cây Đậu chiều, chúng ta thường sử dụng hạt, lá và rễ để làm thuốc. Hạt thì đợi đến lúc quả chín già, thường là vào cuối mùa khô, bà con đem về phơi thật khô rồi tách lấy hạt để dùng dần.

Riêng rễ và lá có thể thu hái quanh năm, nhưng tốt nhất vẫn là lúc cây đang phát triển mạnh. Rễ sau khi đào về, bà con rửa sạch hết đất cát, thái thành phiến mỏng rồi phơi hoặc sấy khô. Cái rễ cây này nếu được sơ chế kỹ, bảo quản nơi khô ráo thì để được lâu mà dược tính vẫn vẹn nguyên, không lo ẩm mốc.

Tính vị – Quy kinh – Công năng theo Đông y

Trong y học cổ truyền, hạt Đậu chiều có vị đắng, tính bình; còn rễ cây lại có vị hơi ngọt, tính mát. Lão thường dùng vị thuốc này để tác động vào các kinh như Tâm, Tỳ và Vị, giúp điều hòa khí huyết bên trong cơ thể rất tốt.

Công năng chính của Đậu chiều là thanh nhiệt, giải độc, tiêu thũng và trừ thấp. Nó giống như một luồng gió mát làm dịu đi những cơn hỏa nhiệt trong người, giúp tiêu tán những khối sưng đau và hỗ trợ đào thải những chất cặn bã ra ngoài. Đây là vị thuốc rất lành tính, phù hợp để chữa các chứng cảm mạo, sốt, hay các trường hợp mụn nhọt, lở ngứa do huyết nhiệt gây ra.

Tác dụng theo Y học hiện đại

Ngày nay, các nhà khoa học cũng đã bắt tay vào nghiên cứu và thấy rằng trong hạt Đậu chiều chứa rất nhiều dưỡng chất quý giá như protein, acid amin và các vitamin nhóm B. Những thành phần này không chỉ cung cấp năng lượng mà còn giúp tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.

Bên cạnh đó, một số nghiên cứu chỉ ra rằng dịch chiết từ lá và rễ cây có khả năng kháng khuẩn, giúp bảo vệ cơ thể trước một số loại vi khuẩn gây bệnh đường ruột hoặc viêm nhiễm ngoài da. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm dân gian và chứng minh khoa học càng cho thấy Đậu chiều là một vị dược liệu đáng tin cậy trong tủ thuốc gia đình.

Các bài thuốc ứng dụng

Tùy vào từng chứng bệnh mà Lão thường phối ngũ Đậu chiều với các vị thuốc khác nhau để tăng hiệu quả điều trị. Dưới đây là một số cách dùng cụ thể mà bà con có thể tham khảo:

Hỗ trợ điều trị cảm sốt và giải độc

Khi trong người thấy hâm hấp sốt, đầu óc nặng nề do trúng gió nhiệt, bà con có thể áp dụng bài thuốc sau để mồ hôi thoát ra, người nhẹ nhõm hơn:

• Bài thuốc số 1: Dùng rễ Đậu chiều khô 15g, kết hợp cùng Sài hồ 10g và Cát căn 12g. Tất cả đem sắc với 600ml nước, đun nhỏ lửa cho đến khi còn khoảng 200ml, chia làm 2 lần uống trong ngày khi còn ấm.

Hỗ trợ cho người bị mụn nhọt, lở ngứa

Với những bà con hay bị nóng trong, phát ra ngoài da thành các nốt mụn nhọt sưng đau, hãy dùng Đậu chiều để thanh lọc dòng máu:

• Bài thuốc số 2: Hạt Đậu chiều (sao vàng) 20g, Kim ngân hoa 12g, Bồ công anh 15g. Sắc uống ngày một thang, dùng liên tục trong 3 đến 5 ngày sẽ thấy các nốt mụn dịu hẳn, không còn sưng tấy.

Hỗ trợ tiêu hóa và giảm đầy bụng

Nếu ăn uống không tiêu, bụng dạ cứ lình xình khó chịu, hạt Đậu chiều cũng là một vị cứu tinh rất hay:

• Bài thuốc số 3: Hạt Đậu chiều 15g đem sao thơm, phối hợp với vỏ quýt khô (Trần bì) 6g. Sắc lấy nước uống sau bữa ăn khoảng 30 phút để giúp tỳ vị vận hóa tốt hơn.

Lưu ý kiêng kỵ

Dẫu Đậu chiều rất lành, nhưng Lão cũng cần dặn bà con một vài điều để dùng thuốc cho an toàn. Vì vị thuốc này có tính mát, nên những bà con nào vốn có thể trạng hư hàn, hay bị lạnh bụng, đi ngoài lỏng thì nên dùng thận trọng hoặc hỏi ý kiến thầy thuốc trước khi dùng.

Ngoài ra, khi dùng hạt Đậu chiều, bà con nên sao vàng để giảm bớt tính ngái và giúp dược tính phát huy tốt hơn. Tuyệt đối không nên lạm dụng quá liều lượng quy định vì cái gì nhiều quá cũng không tốt cho cơ thể, dễ làm mất cân bằng âm dương.

Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp

Bên cạnh việc dùng thuốc, Lão khuyên bà con nên chú ý đến lối sống hằng ngày. Khi đang điều trị các chứng nhiệt, hãy hạn chế ăn đồ cay nóng, chiên xào nhiều dầu mỡ. Thay vào đó, bà con nên uống nhiều nước lọc hoặc các loại trà thanh nhiệt như trà lá vối, trà hoa cúc.

Mỗi buổi chiều khi nắng đã dịu, bà con nên đi bộ nhẹ nhàng hoặc tập vài động tác dưỡng sinh để khí huyết lưu thông. Tâm trí thoải mái, ăn ngủ điều độ chính là “liều thuốc tiên” giúp mọi bệnh tật sớm tiêu tan, cơ thể nhanh chóng hồi phục sức khỏe.

Lão biết mỗi người có một cơ địa khác nhau, người thì nóng trong, người thì hư hàn, không ai giống ai hoàn toàn cả. Để dùng Đậu chiều sao cho đúng liều, hợp thế với bản thân mình nhất, bà con đừng ngần ngại nhắn tin hay gửi hình ảnh tình trạng sức khỏe cho Lão qua Zalo 0972606773. Lão và các cộng sự luôn sẵn lòng lắng nghe và dặn dò kỹ lưỡng để bà con yên tâm trị bệnh.

Mong bà con luôn biết cách trân quý những cây thuốc quý quanh mình để thân thể luôn được kiện khang, tâm hồn luôn được an lạc.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc