- Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
- Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
- PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
- Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác
4 yếu tố làm tăng nguy cơ loét dạ dày và cách phòng ngừa
Chào bà con thân mến! Lão thấy nhiều bà con mình dạo này cứ than thở với Lão về cái bụng. Lúc thì âm ỉ đau, lúc lại nóng rát, đầy chướng ăn không tiêu. Nhiều người chủ quan nghĩ bụng đau vài cái do ăn đồ lạ, uống vài viên thuốc giảm đau là xong. Nhưng tưởng là chuyện nhỏ, hoá ra lại là dấu hiệu cảnh báo ngọn lửa đang âm ỉ thiêu đốt niêm mạc vị quản. Trong suốt hơn 40 năm hành y, chứng kiến không biết bao nhiêu người bệnh khổ sở vì chứng vị quản thống, Lão nhận ra một điều: cái gốc của bệnh không tự nhiên mà có. Hôm nay, Lão ngồi đây để dặn dò bà con ngọn ngành về những yếu tố làm tăng nguy cơ loét dạ dày, để chúng ta biết đường mà phòng, mà tránh, giữ cho tỳ vị được an yên.
Hiểu về cơ chế loét dạ dày dưới góc nhìn Y học cổ truyền
Để bà con dễ hình dung, Lão nói rõ hơn một chút. Trong Tây y, loét dạ dày xảy ra khi có sự mất cân bằng giữa yếu tố tấn công (như acid dịch vị, vi khuẩn) và yếu tố bảo vệ niêm mạc. Còn trong Đông y, dạ dày được gọi là Vị, cùng với Tỳ đóng vai trò là “kho chứa và vận chuyển” tinh hoa của đồ ăn thức uống để nuôi dưỡng toàn thân. Người ta gọi Tỳ vị là gốc rễ của hậu thiên.
Khi các yếu tố ngoại tà xâm nhập, hoặc do tình chí uất kết, ăn uống bất điều độ sẽ làm cho công năng vận hóa của Tỳ vị bị đình trệ. Khí cơ không thông suốt, kinh lạc bị ứ trở gây ra đau đớn. Nếu tà khí tích tụ lâu ngày không được giải tỏa, hóa hỏa, hóa nhiệt sẽ trực tiếp thiêu đốt, làm tổn thương vị lạc, dẫn đến sưng viêm rồi nung nấu thành các vết loét sâu bên trong niêm mạc. Cho nên, việc nhận biết các yếu tố làm tăng nguy cơ loét dạ dày chính là cách chúng ta chặn đứng tà khí từ vòng ngoài, bảo vệ lấy chính cái “kho báu” sức khỏe của mình.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:
Những yếu tố làm tăng nguy cơ loét dạ dày bà con chớ coi thường
Bà con nhớ nhé, bệnh tật từ miệng mà vào, từ tâm mà ra. Những thói quen tưởng chừng vô hại hàng ngày lại chính là những tác nhân âm thầm đẩy tỳ vị của bà con vào tình thế nguy hiểm. Dưới đây là những yếu tố hàng đầu kích hoạt và làm trầm trọng hơn tổn thương ở niêm mạc vị quản:
1. Tình chí thất điều – Căng thẳng, lo âu kéo dài
Lão dặn rồi, không nên chỉ nhìn cái biểu hiện bên ngoài của cái dạ dày. Trong y lý cổ truyền có câu: “Can mộc khắc Tỳ thổ”. Khi bà con suy nghĩ quá độ, lo lắng, tức giận hay áp lực công việc kéo dài, tạng Can sẽ bị uất kết, mất đi chức năng sơ tiết. Khí uất của Can không thoát được sẽ quay sang “phạm” vào tạng Tỳ, tạng Vị. Điều này khiến cho khí cơ tại vị quản bị nghẽn tắc, acid dịch vị trào lên dữ dội, niêm mạc co thắt liên tục. Cứ như thế mãi thì hại lắm đấy, vết loét hình thành rất nhanh và cực kỳ khó lành nếu tâm bệnh chưa được cởi bỏ.
2. Ăn uống bất điều độ, dung nạp quá nhiều thực phẩm kích ứng
Tỳ vị vốn ưa ấm, ghét lạnh và cần một chế độ vận hành có giờ giấc. Rất nhiều bà con tìm đến Lão trong tình trạng dạ dày tan nát chỉ vì thói quen ăn uống tùy tiện:
- Ăn uống không đúng giờ giấc: Lúc thì nhịn đói để dạ dày trống rỗng, acid tự bào mòn chính niêm mạc; lúc lại ăn quá no vào ban đêm khiến Vị quản phải làm việc quá tải, thức ăn ứ trệ hóa nhiệt.
- Lạm dụng đồ cay nóng, nhiều dầu mỡ: Đồ ăn quá cay, chiên rán nhiều dầu mỡ tích tụ lâu ngày trong dạ dày sẽ sinh ra nội nhiệt, nung nấu vị dịch, làm tăng độc tố tấn công niêm mạc.
- Sử dụng rượu bia, chất kích thích: Rượu nồng, thuốc lá mang tính đại nhiệt, đại độc. Khi đi vào vị quản, chúng trực tiếp phá hủy lớp màng nhầy bảo vệ, làm giãn mạch máu dạ dày, khiến tổn thương loét dễ dàng lan rộng và có nguy cơ xuất huyết cao.
3. Ngoại tà xâm nhập – Nhiễm vi khuẩn HP (Helicobacter pylori)
Dưới góc nhìn của y học hiện đại, vi khuẩn HP là thủ phạm chính gây ra các vết loét. Còn Đông y xếp tác nhân này vào dạng “vị sinh trùng” hoặc ngoại tà khu trú tại tỳ vị. Loại tà khí này cực kỳ ngoan cố, chúng bám sâu vào lớp niêm mạc, tiết ra độc tố làm tiêu hao vị âm, sinh ra thấp nhiệt ứ trệ. Nếu cơ địa của bà con vốn dĩ tỳ vị đã hư nhược, chính khí suy giảm, thì loại ngoại tà này sẽ càng có cơ hội lộng hành, ăn sâu và biến các vùng sưng viêm trợt nhẹ thành các hốc loét sâu, dai dẳng.
4. Lạm dụng thuốc tân dược giảm đau, kháng viêm
Nhiều bà con cứ hễ đau nhức xương khớp, đau đầu là tự ý ra hiệu thuốc mua vài liều giảm đau, kháng viêm về uống mà không có sự chỉ dẫn của thầy thuốc. Các loại thuốc này có đặc tính phá hủy cơ chế tự bảo vệ của niêm mạc dạ dày, làm sụt giảm nghiêm trọng lượng chất nhầy bọc lót bề mặt vị quản. Lão thấy nhiều người uống thuốc khớp được vài tuần thì khớp chưa đỡ bao nhiêu mà bụng đã đau quặn, nóng rát, đi nội soi thì dạ dày đã chi chít vết trợt loét rớm máu.
“Giữ nghề là giữ đạo, chữa bệnh là cứu người từ căn nguyên. Người thầy thuốc không chỉ bốc thuốc cho cái dạ dày hết đau, mà phải giúp người bệnh nuôi dưỡng lại cái tâm an yên, sửa đổi cái nếp ăn nếp sống thuận tự nhiên thì tỳ vị mới vững bền được.”
Lời dặn của Lão giúp bà con phòng ngừa nguy cơ loét dạ dày tại nhà
Bà con khỏe thì Lão mới an yên. Muốn cho tỳ vị khỏe mạnh, không bị các yếu tố nguy cơ trên quật ngã, Lão dặn bà con cần nghiêm túc thực hiện những điều sau trong cuộc sống hàng ngày:
- Thiết lập lại giờ giấc ăn uống: Ăn đúng giờ, ngủ đúng giấc. Hãy ăn chậm, nhai thật kỹ để nước bọt hòa quyện giúp giảm bớt gánh nặng co bóp cho dạ dày. Tuyệt đối không nhịn ăn sáng và không ăn gì thêm trước khi đi ngủ ít nhất 3 tiếng.
- Giữ cho tinh thần thư thái: Hãy học cách buông bỏ áp lực. Khi tức giận hay lo lắng, hãy hít sâu thở chậm, có thể kết hợp đi bộ nhẹ nhàng hoặc ngâm chân nước ấm trước khi ngủ để bình can, an thần, giúp khí huyết lưu thông điều hòa.
- Hạn chế tối đa đồ ăn có hại: Giảm bớt các gia vị quá cay (ớt, tiêu), đồ ăn quá chua khi đói, nói không với rượu bia và thuốc lá. Nên ưu tiên các món ăn thanh đạm, hấp, luộc và các loại rau xanh mềm, dễ tiêu hóa.
- Thận trọng với thuốc giảm đau: Tuyệt đối không tự ý dùng các loại thuốc kháng viêm tây y khi chưa có chỉ định. Nếu bắt buộc phải dùng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để có biện pháp uống kèm thuốc bảo vệ dạ dày phù hợp.
Bà con nhớ nhé, các biện pháp dưỡng sinh, ăn uống tại nhà rất tốt nhưng nó chỉ mang tính chất hỗ trợ phòng ngừa hoặc làm nhẹ bớt triệu chứng ở giai đoạn đầu. Một khi các yếu tố làm tăng nguy cơ loét dạ dày đã tích tụ đủ lâu, gây ra các vết loét thực thể sâu trong niêm mạc với các cơn đau quặn thắt, ợ chua liên tục, thì bà con không thể chỉ phụ thuộc vào việc kiêng khem hay các mẹo dân gian đơn thuần được nữa.
Thấu hiểu nỗi khổ của bà con, Lão cùng các cộng sự tại Trung tâm Thuốc dân tộc đã dành nhiều thập kỷ nghiên cứu, chắt lọc tinh hoa từ các bài thuốc cổ phương để hoàn thiện giải pháp toàn diện cho người bệnh vị quản thống. Dựa trên nguyên tắc “Công bổ kiêm trị”, bài thuốc tập trung kết hợp đồng thời các nhóm thảo dược có tác dụng sơ can giải uất, bình vị kiện tỳ, giúp giảm nhanh các cơn đau rát, trung hòa acid, kháng viêm, diệt khuẩn HP và phục hồi tái tạo sâu lớp niêm mạc tổn thương. Tùy thuộc vào thể trạng hư thực, cơ địa hàn nhiệt của mỗi người, Lão sẽ cân nhắc gia giảm, bốc thang thuốc phù hợp để giúp bà con nâng cao chức năng tiêu hóa, mang lại hiệu quả bền vững và hạn chế tối đa nguy cơ tái phát.
👉 Để tìm hiểu rõ hơn về cơ chế điều trị tận gốc căn nguyên tỳ vị hư tổn, mời bà con tham khảo chi tiết BÀI THUỐC DẠ DÀY
Nếu bà con đang phải chịu đựng những cơn đau bụng âm ỉ, nóng rát vùng thượng vị, hay thường xuyên ợ hơi, đầy chướng bụng mà chưa tìm được lối thoát, đừng âm thầm chịu đựng kẻo bệnh biến chứng nguy hiểm thành thủng dạ dày hay hẹp môn vị. Hãy chia sẻ cụ thể biểu hiện bệnh của mình, nếu ở xa bà con có thể chụp ảnh rêu lưỡi, gửi các kết quả nội soi, xét nghiệm trước đó qua đây. Lão sẽ trực tiếp xem xét, bắt bệnh và tư vấn cho bà con giải pháp điều trị phù hợp nhất với tạng người của mình. Bà con có thể liên hệ trực tiếp với Lão qua Zalo 0972.606.773 hoặc nhắn tin về Messenger Lão Tuấn để được hỗ trợ kịp thời nhé.
Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc
Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!


