Có nên tập yoga khi bị đau khớp? Lời khuyên vàng từ Lão Tuấn

Bà con thân mến! Dạo gần đây, trong những buổi trò chuyện cùng bà con tại phòng khám hay qua những dòng tin nhắn, Lão nhận được rất nhiều câu hỏi về việc tập luyện khi xương khớp bắt đầu biểu tình. Có bà con hỏi Lão rằng: “Thưa Lão, tôi nghe người ta bảo tập yoga tốt lắm, nhưng cái đầu gối tôi nó cứ lục cục, cái lưng thì đau nhức, liệu có nên tập yoga khi bị đau khớp không, hay tập vào lại càng hỏng thêm?”.

Câu hỏi này thực sự rất hay và cũng là trăn trở của không ít người. Yoga vốn là bộ môn dưỡng sinh tinh túy, nhưng với người đang mang trong mình nỗi đau về gân cốt, việc tập luyện không đơn thuần chỉ là trải thảm ra và làm theo máy móc. Hôm nay, Lão muốn ngồi lại đây, dùng kinh nghiệm của một người làm nghề y hơn 40 năm để phân tích cho bà con hiểu thấu đáo về vấn đề này dưới góc nhìn của y học cổ truyền.

Hiểu về Yoga dưới góc nhìn Y học cổ truyền và đau nhức xương khớp

Trong Đông y, hệ thống xương khớp được chi phối bởi tạng Thận (chủ cốt tủy) và tạng Can (chủ cân). Khi tuổi tác cao hoặc do sinh hoạt không điều độ, Can Thận suy yếu khiến “hàng rào” bảo vệ cơ thể lỏng lẻo, tạo điều kiện cho tà khí lọt vào. Đau khớp chính là biểu hiện của sự đình trệ, nơi dòng chảy của khí huyết bị khựng lại tại các ổ khớp.

Yoga, về bản chất, là sự kết hợp giữa hơi thở (khí) và vận động (hình). Khi bà con thực hiện các động tác co duỗi nhẹ nhàng kết hợp với hơi thở sâu, chính là lúc bà con đang dùng “khí” để dẫn “huyết” đi nuôi dưỡng các khớp. Vậy nên, câu trả lời cho việc có nên tập yoga khi bị đau khớp hay không chính là: CÓ, nhưng phải tập sao cho đúng với tình trạng “hư – thực” của bản thể mình.

“Lão luôn dặn học trò và bà con rằng: Cơ thể mình như một cỗ xe cũ, muốn chạy tốt thì phải tra dầu mỡ và vận động nhẹ nhàng. Yoga chính là cách chúng ta bảo trì cỗ xe ấy, nhưng chớ có ép nó chạy quá tốc độ khi linh kiện đã mòn.”

Việc tập yoga giúp kéo giãn các nhóm cơ quanh khớp, giảm áp lực lên sụn và kích thích tiết dịch khớp. Tuy nhiên, nếu bà con đang trong giai đoạn viêm cấp, sưng nóng đỏ đau, thì tuyệt đối không nên tập mà cần ưu tiên nghỉ ngơi và điều trị bằng thuốc trước đã. Khi cơn đau đã dịu, chuyển sang giai đoạn mạn tính, lúc này yoga mới thực sự phát huy vai trò dưỡng thân tuyệt vời của nó.

Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Họ tên

Số điện thoại

Tình trạng

Gửi tư vấn

Những lợi ích thiết thực khi bà con chọn yoga để dưỡng khớp

Bà con biết không, khi đau khớp, chúng ta thường có xu hướng sợ cử động vì sợ đau. Nhưng càng ít vận động, khí huyết càng ứ trệ, các khớp càng mau cứng và dính lại với nhau. Yoga giúp phá vỡ cái vòng quẩn quanh đó:

• Khơi thông kinh lạc: Mỗi động tác yoga được thiết kế để tác động vào các dải cơ và đường kinh mạch. Khi kéo giãn đúng cách, các nút thắt khí huyết được gỡ bỏ, giúp giảm đau tự nhiên.
• Nuôi dưỡng sụn khớp: Sụn khớp không có mạch máu nuôi dưỡng trực tiếp mà nhờ vào dịch khớp thẩm thấu. Việc vận động nhẹ nhàng trong yoga giúp “nhào trộn” dịch khớp, đưa dưỡng chất đến nuôi sụn hiệu quả hơn.
• Cân bằng thân tâm: Đau khớp lâu ngày khiến bà con dễ sinh tâm lý cáu gắt, mệt mỏi. Hơi thở trong yoga giúp an thần, điều hòa tạng phủ, từ đó hỗ trợ quá trình phục hồi từ bên trong.

Tuy nhiên, Lão cũng cần lưu ý bà con rằng, không phải bài tập yoga nào cũng phù hợp. Có những tư thế bắt buộc phải vặn xoắn quá mức hoặc dồn trọng lực lớn lên khớp gối, khớp cổ tay thì người đau khớp cần phải tránh xa hoặc có sự hỗ trợ của dụng cụ.

Nguyên tắc vàng để việc tập luyện không trở thành “gánh nặng” cho xương khớp

Để trả lời trọn vẹn câu hỏi có nên tập yoga khi bị đau khớp, bà con cần nắm vững các nguyên tắc “thuận tự nhiên” sau đây:

1. Lắng nghe cơ thể: Đây là điều quan trọng nhất. Nếu trong lúc tập mà cảm thấy đau nhói, tê buốt ở khớp, bà con phải dừng lại ngay. Đừng bao giờ cố gắng chịu đau để hoàn thành tư thế, vì đó là lúc cơ thể đang phát tín hiệu cảnh báo tổn thương.
2. Chậm và chắc: Đừng nhìn người trẻ tập mà ham. Bà con mình xương khớp đã có tuổi, cần đi từ những động tác cơ bản nhất. Hãy tập trung vào hơi thở nhiều hơn là độ dẻo của động tác.
3. Sử dụng công cụ hỗ trợ: Đừng ngần ngại dùng gạch, gối, dây hay thậm chí là một chiếc ghế để trợ giúp. Việc này giúp giảm bớt sức nặng lên các khớp đang đau nhức.
4. Kiên trì và đều đặn: Dưỡng thân là việc cả đời. Thà mỗi ngày bà con tập 15 phút nhẹ nhàng còn hơn là tập một buổi thật nặng rồi nghỉ cả tuần vì đau.

Trong quá trình tư vấn, Lão gặp nhiều trường hợp bà con tập rất hăng say nhưng bệnh tình không giảm, ấy là do chỉ chú trọng cái “hình” bên ngoài mà quên mất cái “gốc” bệnh bên trong. Tập luyện yoga là để bổ trợ, còn muốn dứt điểm cơn đau, bà con cần có một giải pháp tác động sâu vào căn nguyên, phục hồi tạng Can Thận và tái tạo sụn khớp.

Lời khuyên của Lão Tuấn về lộ trình tập luyện cho người đau khớp

Nếu bà con mới bắt đầu, hãy chọn những lớp yoga dành riêng cho người cao tuổi hoặc yoga phục hồi. Ở đó, các giáo viên có chuyên môn sẽ hướng dẫn bà con những động tác như: xoay nhẹ khớp cổ tay cổ chân, tư thế con mèo – con bò nhẹ nhàng để giãn cột sống, hay những bài tập thở điều tâm.

Bà con cũng đừng quên việc khởi động thật kỹ. Với người đau khớp, thời gian khởi động cần dài hơn người bình thường để làm ấm các ổ khớp, giúp dịch khớp tiết ra đủ trước khi vận động sâu. Sau khi tập, hãy dành thời gian nằm thư giãn hoàn toàn để cơ thể hấp thụ được nguồn năng lượng mới và để khí huyết được phân bổ đều khắp các tạng phủ.

“Y học dân tộc mình coi trọng sự hài hòa. Tập yoga là để tìm lại sự hài hòa giữa con người và tự nhiên, giữa thân và tâm. Khi bà con tập trong niềm vui, không áp lực, không đau đớn, đó mới thực sự là yoga chữa lành.”

Lão hy vọng những chia sẻ trên đây đã giúp bà con giải tỏa được nỗi lòng về việc có nên tập yoga khi bị đau khớp. Đừng sợ vận động, nhưng hãy vận động bằng sự hiểu biết và trân trọng chính cơ thể mình. Có sức khỏe là có tất cả, mà muốn khỏe thì phải biết dưỡng, biết giữ.

Nếu bà con vẫn còn băn khoăn về tình trạng đau nhức cụ thể của mình, hay tập bài nào thì bị đau hơn, đừng ngần ngại nhắn tin cho Lão. Lão luôn ở đây, sẵn sàng lắng nghe và đồng hành cùng bà con trên hành trình tìm lại sự bình an cho sức khỏe.

Bà con đang gặp khó khăn trong việc vận động, đau nhức khớp kéo dài làm ảnh hưởng đến cuộc sống, hãy kết nối ngay để Lão xem xét tình trạng và tư vấn hướng xử lý phù hợp nhất cho từng người, giúp bà con sớm tìm lại niềm vui sống khỏe Zalo 0972.606.773 hoặc Messenger Lão Tuấn.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc