Bóc tách 4 nguyên nhân đau cột sống cổ và các biến chứng

Chào bà con thân mến! Lão là Bác sĩ Lê Hữu Tuấn đây. Hằng ngày, ngồi tại phòng khám nhìn bà con đến gặp Lão, nhiều người chịu nỗi khổ đau vùng cổ, vai, gáy. Nhiều bà con cứ than thở rằng, dạo này trái gió trở trời, hoặc do ngồi làm việc lâu nên cái cổ nó mới mỏi, mới đơ ra như khúc gỗ. Nhưng bà con ơi, cái đau cái mỏi ấy không đơn thuần là sự mệt mỏi nhất thời đâu. Dưới góc nhìn của y học cổ truyền, mỗi cơn đau âm ỉ ở đốt sống cổ đều là tiếng kêu cứu của cơ thể, là dấu hiệu cho thấy tạng phủ bên trong đang suy yếu và kinh lạc đang bị bế tắc nghiêm trọng. Nếu chúng ta không chịu tìm hiểu ngọn ngành về nguyên nhân đau cột sống cổ để chữa trị từ gốc, thì bệnh tình cứ thế dây dưa dai dẳng, sinh ra nhiều biến chứng phức tạp về sau.

Gốc rễ nguyên nhân đau cột sống cổ theo Y lý cổ truyền

Để bà con hiểu bệnh từ gốc, Lão nói rõ hơn cho bà con dễ hình dung. Trong Đông y, các chứng đau nhức vùng cổ, vai, gáy được xếp vào phạm vi chứng Tý. “Tý” có nghĩa là sự tắc nghẽn, không thông suốt. Y lý có câu: “Thông bất thống, thống bất thông”, nghĩa là khí huyết lưu thông thì không đau, mà đã đau tức là khí huyết đang bị ứ trệ, bế tắc. Nguyên nhân đau cột sống cổ dới góc nhìn của Đông y được chia làm hai phần chính: nguyên nhân bên trong (nội nhân) và nguyên nhân bên ngoài (ngoại tà).

1. Sự suy giảm của tạng can và tạng thận (Nội nhân)

Trong cơ thể chúng ta, Thận là gốc của sinh mệnh, chủ về xương tủy. Thận tàng tinh, tinh sinh tủy, tủy lại nuôi dưỡng xương khớp. Khi tuổi tác ngày càng cao, hoặc do lao lực quá độ, tạng Thận bị suy yếu, không tiết đủ tinh tủy để nuôi dưỡng cột sống cổ, khiến các đốt sống, đĩa đệm dần trở nên khô cằn, xơ hóa và dễ bị tổn thương. Bên cạnh đó, tạng Can lại chủ về cân (tức là các đường gân, cơ bắp, dây chằng bao quanh cột sống). Can huyết có đầy đủ thì gân cơ mới được nhu dưỡng, co giãn nhịp nhàng, linh hoạt. Khi Can Thận đều hư tổn, hệ thống gân xương ở vùng cổ bị mất đi nguồn dưỡng chất bảo vệ, trở nên lỏng lẻo, co cứng và thoái hóa. Đây chính là căn nguyên sâu xa nhất tạo điều kiện cho các tác nhân gây bệnh bên ngoài tấn công.

2. Sự xâm nhập của Phong – Hàn – Thấp tà (Ngoại nhân)

Khi chính khí (sức đề kháng) của bà con bị suy giảm do Can Thận kém, các yếu tố tà khí bên ngoài gồm gió (Phong), lạnh (Hàn) và hơi ẩm (Thấp) sẽ thừa cơ xâm nhập vào kinh lạc vùng cổ gáy.

• Phong tà: Có đặc tính di chuyển, hay chạy chỗ này chỗ khác, làm cho cơn đau của bà con có khi lan ra bả vai, có khi chạy lên đỉnh đầu gây nhức đầu, chóng mặt.
• Hàn tà: Có đặc tính ngưng trệ và co rút. Khi gặp lạnh, các mạch máu và cơ kinh cân vùng cổ co thắt lại, làm máu huyết không thể lưu thông, gây ra những cơn đau nhói, cứng cổ ngắc ngữ, sáng ngủ dậy không tài nào quay đầu sang hai bên được.
• Thấp tà: Có đặc tính nặng nề, dính trệ. Tác nhân này khiến bà con luôn có cảm giác vùng cổ vai gáy nặng trĩu như có tảng đá đè lên, đau âm ỉ dai dẳng và vô cùng mệt mỏi, uể oải.

“Bà con nhớ nhé, tà khí bên ngoài chỉ là cái cớ, tạng phủ suy yếu bên trong mới là cái gốc. Can Thận có vững, khí huyết có thông thì tà khí có muốn xâm nhập cũng không có cửa.”

Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Họ tên

Số điện thoại

Tình trạng

Gửi tư vấn

Các yếu tố đời sống kích hoạt cơn đau dưới góc nhìn hiện đại

Bên cạnh y lý cổ truyền, Lão cũng muốn phân tích thêm dưới góc nhìn thực tế đời sống ngày nay để bà con dễ dàng đối chiếu với bản thân. Những thói quen sinh hoạt tưởng chừng như vô hại hằng ngày lại chính là tác nhân thúc đẩy các nguyên nhân đau cột sống cổ tiến triển nhanh hơn, đặc biệt là ở người làm văn phòng, người lao động nặng.

Đầu tiên là do tư thế sinh hoạt và làm việc sai lệch kéo dài. Nhiều bà con làm công việc ngồi một chỗ quá lâu, suốt ngày cúi gằm mặt vào máy tính, điện thoại hoặc mang vác vật nặng trên vai. Khi đầu chúng ta cúi xuống, áp lực trọng lượng đè lên các đốt sống cổ tăng lên gấp nhiều lần so với tư thế thẳng đứng. Cứ như thế mãi thì hại lắm đấy, các cơ vùng cổ phải gồng mình lên chống đỡ liên tục dẫn đến tình trạng quá tải, co thắt mạn tính, lâu dần làm xê dịch đường cong sinh lý của cột sống.

Thứ hai là việc nuôi dưỡng cột sống kém do lười vận động hoặc ăn uống thiếu chất. Hệ thống đĩa đệm cột sống cổ không có mạch máu nuôi dưỡng trực tiếp mà phải thẩm thấu chất dinh dưỡng thông qua các hoạt động vận động, co giãn của cơ thể. Nếu bà con lười tập luyện, khí huyết lưu thông kém, đĩa đệm sẽ nhanh chóng bị mất nước, xẹp xuống và hình thành các gai xương chèn ép vào dây thần kinh. Ngoài ra, việc thường xuyên nằm gối quá cao khi ngủ, nằm sấp, hoặc để quạt, điều hòa thổi thẳng vào vùng cổ gáy khi người đang ra mồ hôi cũng là những nguyên cớ trực tiếp kích hoạt cơn đau cấp tính.

Biểu hiện lâm sàng và nguy cơ biến chứng chớ nên coi thường

Lão dặn rồi, không nên chỉ nhìn cái biểu hiện đau mỏi bên ngoài mà chủ quan bỏ qua. Ban đầu, nguyên nhân đau cột sống cổ chỉ biểu hiện bằng những cơn mỏi gáy nhẹ nhàng, xoay cổ thấy tiếng kêu rắc rắc nhẹ. Nhưng nếu bà con để mặc, không lo điều dưỡng ngũ tạng và thông kinh hoạt lạc, bệnh sẽ tiến triển thành những biến chứng rất nguy hiểm.

Khi các đốt sống cổ bị thoái hóa nặng, mọc gai xương hoặc đĩa đệm bị thoát vị lệch ra khỏi vị trí sinh lý, chúng sẽ chèn ép trực tiếp vào rễ dây thần kinh và mạch máu chạy lên não. Bà con sẽ bắt đầu thấy cơn đau lan xuống bả vai, chạy dọc xuống cánh tay, cẳng tay và các ngón tay, kèm theo cảm giác tê bì, châm chích như kiến bò. Nặng hơn nữa, khi mạch máu bị chèn ép, lượng máu và oxy lưu thông lên não bị thiếu hụt nghiêm trọng, sinh ra chứng huyễn vựng (đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, ù tai, mất ngủ kinh niên). Có những bà con đến gặp Lão trong tình trạng cơ tay đã bị teo, cầm bát cơm không vững, đi lại loạng choạng, đó là do hệ thần kinh cột sống đã bị tổn thương quá sâu sắc.

Lời khuyên điều dưỡng và chăm sóc cột sống cổ tại nhà cho bà con

Để xoa dịu những cơn đau nhức và ngăn ngừa bệnh tiến triển, bà con cần thay đổi ngay từ những thói quen nhỏ nhất trong cuộc sống thường nhật thuận theo tự nhiên:

1. Điều chỉnh tư thế làm việc: Khi ngồi làm việc, hãy giữ cho cột sống thẳng, màn hình máy tính ngang tầm mắt. Cứ sau mỗi 45 – 60 phút, bà con nên đứng dậy đi lại, thực hiện các động tác xoay cổ, ngửa đầu nhẹ nhàng để giải tỏa áp lực co thắt cho gân cơ.
2. Giữ ấm cơ thể: Tránh để vùng cổ vai gáy tiếp xúc trực tiếp với luồng gió lạnh của điều hòa hay quạt điện. Khi trời chuyển lạnh, hãy chú ý quàng khăn ấm, tắm nước ấm để kinh mạch được thư giãn, hoạt huyết.
3. Áp dụng liệu pháp chườm ấm dân gian: Bà con có thể lấy một nắm lá lốt, ngải cứu tươi, rửa sạch, đem sao nóng với một chút muối hạt, sau đó bọc vào khăn vải sạch và chườm trực tiếp lên vùng cổ bị đau mỏi khoảng 15 – 20 phút mỗi tối. Sức nóng kết hợp với tinh dầu thảo dược sẽ giúp khu phong, tán hàn, hoạt huyết và giảm co thắt gân cơ rất tốt. Tuy nhiên, phương pháp này chỉ hỗ trợ làm giảm triệu chứng tạm thời bên ngoài chứ không thể chữa lành tổn thương cốt tủy bên trong.

Để giải quyết tận gốc rễ căn nguyên của bệnh, y học cổ truyền cần phải sử dụng những bài thuốc thang mang tính toàn diện, đi sâu vào điều đạt tạng phủ, bồi bổ từ bên trong kết hợp giải tỏa bế tắc bên ngoài.

Bà con thân mến, cái cột sống cổ chính là trục xương cốt nâng đỡ cả phần đầu, là đường lưu thông huyết mạch vô cùng quan trọng của cơ thể. Đừng để đến khi tay chân tê dại, đầu óc quay cuồng mới cuống cuồng đi chữa. Nếu bà con đang phải chịu đựng những cơn đau mỏi, cứng đơ vùng cổ gáy, hoặc có kết quả chụp chiếu thoái hóa, thoát vị đĩa đệm mà điều trị nhiều nơi chưa cải thiện, hãy nhắn tin trao đổi với Lão. Bà con có thể gửi hình ảnh phim chụp, kết quả xét nghiệm hoặc mô tả chi tiết biểu hiện đau nhức qua Zalo 0972.606.773 hoặc kết nối trực tiếp với Messenger Lão Tuấn. Lão sẽ xem xét cặn kẽ để tư vấn cho bà con hướng điều trị bằng Đông y phù hợp nhất, giúp bà con sớm lấy lại sự dẻo dai, khỏe mạnh.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc