La Bạc Tử

Chào bà con, lão lại ngồi đây thủ thỉ cùng bà con về những vị thuốc quanh mình đây. Có bao giờ bà con để ý cái hạt nhỏ xíu của cây củ cải trắng mà mình hay ăn hằng ngày không? Nhiều người cứ nghĩ củ cải chỉ để nấu canh, làm dưa, chứ ít ai ngờ cái hạt của nó – mà trong Đông y lão gọi là La bạc tử – lại là một vị thuốc quý, giúp giải quyết bao nhiêu nỗi khổ sở về đường tiêu hóa và hơi thở cho bà con mình.

Lão thấy nhiều bà con mình bụng dạ hay ấm ách, ăn vào là thấy đầy lên tận cổ, hoặc có người ho hắng cả đêm không dứt, đờm kéo lên khò khè như tiếng kéo bừa. Những lúc ấy, chỉ cần một nắm hạt nhỏ này thôi cũng có thể xoay chuyển cục diện, giúp cái bụng êm ru, cái ngực nhẹ nhõm. Để lão kể ngọn ngành cho bà con nghe về vị thuốc bình dân mà lợi hại này nhé.

Ảnh đại diện
Lão hiểu tiếng lòng của bà con mình, luôn mong mỏi có giải pháp toàn diện giúp phục hồi sức khỏe, cải thiện bền vững!

Vui lòng để lại thông tin, Lão liên hệ bà con hỏi thăm chi tiết:

Đặc điểm – Nguồn gốc dược liệu

La bạc tử thực chất chính là hạt già phơi khô của cây Củ cải. Cây này thì quen quá rồi, nhà nào chẳng có trong gian bếp. Khi cây củ cải già, ra hoa rồi kết quả, người ta sẽ lấy cái hạt bên trong đó đem về làm thuốc. Hạt có hình trứng hơi dẹt, màu nâu đỏ hoặc xám nâu, trên mặt có những rãnh nhỏ li ti.

Ở nước mình, củ cải được trồng khắp nơi, từ đồng bằng đến miền núi đều xanh tốt. Nhưng để lấy được hạt làm thuốc đạt chất lượng, người ta thường chọn những vùng đất tơi xốp, khí hậu ôn hòa để hạt được chắc, mẩy và giàu dược tính nhất.

La bạc tử thực chất là hạt già phơi khô của cây củ cải
La bạc tử thực chất là hạt già phơi khô của cây củ cải

Cách thu hoạch – sơ chế

Khi quả củ cải đã chín già, vỏ chuyển sang màu vàng khô, đó là lúc bà con mình thu hoạch. Thường là vào mùa hè hoặc mùa thu, người ta hái cả cây về, đem phơi thật khô rồi mới đập nhẹ cho hạt rụng ra. Sau đó, hạt được sàng sảy sạch sẽ, loại bỏ tạp chất và những hạt lép.

Về cách dùng, bà con có thể dùng hạt sống hoặc đem sao qua. Hạt sống thường có tác dụng thiên về trừ đờm, còn khi đem sao thơm lên thì tính vị lại trở nên hiền hơn, giúp kiện tỳ, tiêu thực, rất tốt cho những ai bụng dạ yếu, hay đầy trướng.

Tính vị – Quy kinh – Công năng theo Đông y

Trong y học cổ truyền, La bạc tử có vị cay, ngọt, tính bình. Nó quy vào ba kinh là Phế, Tỳ và Vị. Bà con cứ hình dung, vị cay này giúp hành khí, làm cho mọi thứ đang tắc nghẽn trong người được thông suốt, còn vị ngọt thì bổ trợ cho trung tiêu.

Công năng chính của nó là tiêu thực hóa tích và giáng khí hóa đờm. Nếu ví cái bụng bà con như một con đường, khi thức ăn chất đống gây tắc nghẽn, La bạc tử sẽ như một người dọn dẹp, đẩy mọi thứ xuôi xuống. Đồng thời, nó còn giúp làm tan những cục đờm cứng đầu, đưa luồng khí đang nghịch lên gây ho phải đi xuống dưới, giúp bà con thở phào nhẹ nhõm.

Tác dụng theo Y học hiện đại

Y học ngày nay cũng đã nghiên cứu và thấy rằng trong hạt củ cải chứa rất nhiều tinh dầu và các hoạt chất có lợi. Những chất này có khả năng kháng khuẩn, giúp ức chế một số loại vi khuẩn gây bệnh ngoài da hoặc đường ruột.

Ngoài ra, nó còn giúp tăng cường nhu động ruột, hỗ trợ quá trình tiêu hóa diễn ra trơn tru hơn. Đặc biệt, một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng La bạc tử có tác dụng hỗ trợ hạ huyết áp nhẹ, rất phù hợp cho những người lớn tuổi hay gặp vấn đề về tim mạch và tiêu hóa cùng lúc.

Các bài thuốc ứng dụng

Tùy vào tình trạng sức khỏe mà lão hay dặn bà con kết hợp La bạc tử với các vị thuốc khác nhau để đạt hiệu quả tốt nhất. Dưới đây là một số cách dùng tiêu biểu mà lão đã đúc kết lại.

Hỗ trợ tiêu hóa, trị bụng đầy trướng

Khi bà con ăn uống không tiêu, bụng dạ lúc nào cũng cứng ngắc, ậm ạch khó chịu, ta có thể dùng bài thuốc sau để thông khí, tiêu tích.

  • Bài thuốc số 1: La bạc tử sao thơm 12g, Trần bì 6g, Sơn tra 10g. Tất cả đem sắc nước uống sau bữa ăn. Bài thuốc này giúp thức ăn được chuyển hóa nhanh hơn, không còn đọng lại gây sinh khí, đầy hơi.

Hỗ trợ trừ đờm, giảm ho khò khè

Với những bà con hay bị ho do đờm quá nhiều, cổ họng lúc nào cũng vướng víu, hơi thở nặng nề, nhất là vào mùa lạnh, thì vị thuốc này là cứu cánh rất hay.

  • Bài thuốc số 2: La bạc tử 10g, Tô tử 10g, Bạch giới tử 6g. Đây là bài thuốc kinh điển giúp giáng khí, tiêu đờm cực kỳ hiệu quả. Bà con đem sắc uống ngày một thang, sẽ thấy cổ họng dịu hẳn, đờm loãng ra và dễ khạc hơn.
La bạc tử thường dùng để hỗ trợ giảm ho, đờm
La bạc tử thường dùng để hỗ trợ giảm ho, đờm

Lưu ý kiêng kỵ

Dù là vị thuốc lành tính nhưng lão cũng phải dặn bà con là không nên lạm dụng. Vì La bạc tử có tính chất giáng khí, tiêu hao năng lượng rất mạnh, nên những người thể trạng quá suy nhược, khí hư, hay bị hụt hơi thì không nên dùng đơn độc hoặc dùng quá nhiều.

Đặc biệt, trong Đông y có quy tắc là La bạc tử rất kỵ với Nhân sâm. Nếu bà con đang uống sâm để bổ khí mà lại dùng thêm hạt củ cải thì chẳng khác nào “vừa xây vừa phá”, hạt củ cải sẽ làm mất hết tác dụng quý báu của nhân sâm. Bà con nhớ kỹ điều này để tránh lãng phí thuốc quý nhé.

Dưỡng sinh – Hỗ trợ kết hợp

Bên cạnh việc dùng thuốc, lão khuyên bà con nên chú ý đến thói quen ăn uống. Khi bụng dạ không tốt, hãy ăn chậm, nhai kỹ và đừng ăn quá no vào buổi tối. Việc kết hợp xoa bóp vùng bụng nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ sau bữa ăn khoảng 30 phút cũng giúp La bạc tử phát huy tác dụng tiêu thực tốt hơn.

Bà con cũng nên giữ ấm vùng cổ và ngực, tránh ăn đồ quá lạnh hoặc quá cay nóng khi đang bị ho có đờm. Một chén trà gừng ấm vào buổi sáng phối hợp với việc dùng hạt củ cải sẽ giúp khí huyết lưu thông, cơ thể ấm áp và tống tiễn đờm ẩm nhanh hơn nhiều.

Lão chia sẻ vậy để bà con hiểu trọn cái hay của vị thuốc quanh ta. Mỗi người một cơ địa, một nỗi khổ riêng, không ai giống ai cả. Nếu bà con còn băn khoăn về liều lượng hay cách dùng sao cho đúng với thể trạng của mình, cứ nhắn tin gửi hình ảnh hoặc triệu chứng qua Zalo 0972606773 cho lão. Lão và các cộng sự luôn sẵn lòng lắng nghe và dặn dò bà con tận tình.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!