Có Nên Dùng Riêng Đại Hoàng Để Thông Tiện Không

Có những lúc bụng trướng lên, đi ngoài khó khăn, ngồi mãi không xong… cảm giác bứt rứt, nặng nề như “cái nồi bị bịt kín nắp”, càng để lâu càng khó chịu. Gặp tình huống này, nhiều bà con nghe nói đến vị Đại hoàng thông tiện rất nhanh nên muốn dùng riêng cho gọn, cho tiện.

Lão nói thật, Đại hoàng đúng là vị thuốc có tác dụng tả hạ mạnh, giúp đẩy tích trệ ra ngoài rất tốt. Nhưng cũng chính vì “mạnh tay” như vậy, nên nếu dùng riêng lẻ, không đúng cách, rất dễ gây hao tổn chính khí, làm cơ thể mệt, thậm chí rối loạn tiêu hóa về sau.

Trong Đông y, ít khi dùng một vị thuốc đơn độc cho những vấn đề như táo bón hay tích trệ. Cơ thể mình không phải cái ống rỗng chỉ cần “đẩy ra” là xong, mà còn liên quan đến khí, huyết, tân dịch. Đại hoàng chỉ lo phần “tống xuất”, còn phần “nuôi dưỡng – điều hòa” phải có các vị khác đi kèm.

Ví dụ, có người táo bón do nhiệt tích thì cần thêm vị thanh nhiệt; người do huyết hư, tân dịch kém thì phải phối thêm vị dưỡng âm, sinh tân; người tỳ vị yếu thì lại phải gia thêm vị kiện tỳ để tránh đi ngoài xong lại mệt lả. Nếu chỉ dùng mỗi Đại hoàng, chẳng khác nào “mở cống cho nước chảy” mà không giữ lại nguồn nước bên trong.

Chưa kể Đại hoàng còn có tính hàn, đi mạnh xuống dưới. Người thể trạng yếu, người già, phụ nữ sau sinh hoặc người hay đi ngoài lỏng mà dùng không cẩn thận thì dễ bị đau bụng, tiêu chảy kéo dài, thậm chí làm suy nhược thêm.

Vậy nên, câu trả lời là: KHÔNG NÊN dùng Đại hoàng riêng lẻ một cách tùy tiện. Nếu cần dùng, tốt nhất phải đặt trong bài thuốc có gia giảm phù hợp với thể trạng và nguyên nhân gây bệnh. Đông y hay ở chỗ “quân – thần – tá – sứ”, mỗi vị một vai, phối hợp với nhau mới vừa hiệu quả lại an toàn.

Nếu bà con đang bị táo bón hoặc có ý định dùng Đại hoàng, tốt hơn hết nên xem lại cơ địa của mình thuộc hàn hay nhiệt, hư hay thực, chứ không phải cứ “bí là tả”. Có khi điều chỉnh ăn uống, thêm rau, uống đủ nước, hoặc dùng các vị nhẹ hơn lại ổn hơn nhiều.

Bà con nào còn băn khoăn không rõ mình có hợp dùng Đại hoàng hay không, hoặc đang dùng mà thấy người mệt, đi ngoài nhiều, có thể đi khám Tây y hoặc gặp thầy thuốc Đông y để được bắt mạch cho chuẩn. Nếu ở xa, bà con cứ gửi tình trạng cụ thể qua Zalo 0972606773, Lão xem rồi góp ý kỹ hơn cho yên tâm dùng.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc