Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Quản trị viên Lão Tuấn - Tinh hoa y học dân tộc 09/06/2026 lúc 11:19
Bà con thân mến! Đất trời đảo lộn, đầu óc quay cuồng, nhà cửa như nghiêng ngả mỗi khi đứng lên ngồi xuống? Đừng âm thầm chịu đựng cơn huyễn vựng hành hạ, Lão sẽ hướng dẫn bà con cách chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt tại nhà cực kỳ an toàn, hiệu quả ngay dưới đây 👇
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi:
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Thầy thuốc ưu tú
BS CKII Lê Hữu Tuấn
Hơn 40 năm kinh nghiệm
  • Nguyên PGĐ chuyên môn TTKTC bệnh viện YHCT Trung Ương
  • Viện phó Viện y dược cổ truyền dân tộc
  • PGĐ chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc
  • Hậu duệ của Y Tổ Hải Thượng Lãn Ông - Lê Hữu Trác

Các bước chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt

🎙️ Nghe bài viết Nhấn để phát
Đoạn 1/1

Bà con thân mến! Dạo gần đây, khi tiết trời chuyển mùa đột ngột, số lượng người tìm đến Lão vì căn bệnh chóng mặt, quay cuồng tăng lên thấy rõ. Y học hiện đại gọi đó là hội chứng rối loạn tiền đình, còn Đông y xếp vào chứng Huyễn vựng – tức là hoa mắt, chóng mặt do khí huyết ứ trệ, không thể nuôi dưỡng đại não. Nhiều bà con cứ hễ chớm bị là vội vàng dùng thuốc Tây cắt cơn cấp tốc, nhưng cách đó chỉ dập tắt triệu chứng tạm thời chứ chưa thể nhổ sạch tận gốc căn nguyên. Hôm nay, Lão muốn chia sẻ với bà con một giải pháp bền vững, an toàn từ cha ông ta, đó chính là chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt để khơi thông kinh lạc, điều hòa khí huyết toàn thân ngay tại nhà.

‘Muốn chữa lành thân bệnh, trước hết phải hiểu rõ căn nguyên từ gốc rễ y lý’ – Khi bà con đến thăm khám, Lão luôn tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc Tứ chẩn của Y học cổ truyền bao gồm Vọng (nhìn thần sắc, sắc mặt, lưỡi), Văn (nghe tiếng nói, hơi thở, mùi cơ thể), Vấn (hỏi về thói quen sinh hoạt, thời gian phát bệnh, các triệu chứng đi kèm) và Thiết (bắt mạch để thấu suốt kinh lạc, tạng phủ). Nhờ Tứ chẩn, Lão mới phân biệt được chứng huyễn vựng của bà con thuộc thể bệnh nào: do Đờm trọc trung trở làm tắc nghẽn thanh dương, do Can dương thượng kháng phát hỏa lên trên, hay do Khí huyết hư suy không nuôi dưỡng được não bộ. Từ việc định vị chính xác căn nguyên gốc rễ thông qua bốn bước khám này, Lão mới đưa ra phác đồ chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt chính xác, gia giảm lực tác động và lựa chọn huyệt vị phù hợp cho từng cơ địa của mỗi bà con.

Thấu hiểu chứng huyễn vựng và cơ chế khơi thông khí huyết bằng kinh lạc

Để hiểu tại sao phương pháp chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt lại có thể đẩy lùi tận gốc căn bệnh này, bà con cần hiểu rõ góc nhìn của y học dân tộc về cơ chế sinh bệnh. Trong cơ thể chúng ta, đầu là nơi hội tụ của các kinh dương, còn được gọi là “bể của thanh dương”. Não bộ là bể của tủy, được nuôi dưỡng bởi tinh khí của ngũ tạng và huyết dịch của toàn thân thông qua hệ thống kinh lạc xuyên suốt từ dưới chân lên đến đỉnh đầu. Khi một trong các tạng phủ như Can, Tỳ, Thận bị suy yếu hoặc do tà khí bên ngoài xâm nhập, dòng chảy của khí và huyết sẽ bị ứ trệ, tắc nghẽn, không thể thượng thanh lên để nuôi dưỡng não bộ và vùng tiền đình ở tai trong.

Khi khí huyết bất túc, thanh dương không thăng, trọc âm không giáng, lòng mạch bị co thắt hoặc bít tắc sẽ sinh ra các cơn chóng mặt dữ dội, đi đứng đảo điên, buồn nôn, tai ù đặc. Lão thường ví hệ thống kinh lạc trong cơ thể như những dòng sông nhỏ nuôi dưỡng xóm làng. Nếu dòng sông bị đất đá, bùn lầy chặn dòng, nước không về được hạ lưu thì ruộng đồng sẽ khô hạn. Tương tự, khi kinh mạch vùng đầu mặt cổ bị tắc nghẽn do hàn tà, do căng thẳng lo âu kéo dài, mạch máu co thắt lại khiến máu lên não thiếu hụt trầm trọng.

“Khí hành thì huyết hành, khí trệ thì huyết ứ. Việc vận dụng đôi bàn tay để xoa bóp, ấn tỳ lên các huyệt vị chính là chìa khóa vàng giúp đập tan sự tắc nghẽn, lập lại sự cân bằng âm dương và khơi thông nguồn sống nuôi dưỡng đại não.”

Chính vì vậy, phương pháp chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt đóng vai trò như một biện pháp giải tỏa ách tắc giao thông trên hệ kinh lạc. Dưới tác động cơ học từ các ngón tay của người thầy thuốc hoặc từ chính bàn tay của bà con khi được hướng dẫn đúng cách, các cơ vùng cổ, vai, gáy sẽ được thư giãn hoàn toàn, hiện tượng co thắt mạch máu kinh cổ được hóa giải. Từ đó, lưu lượng tuần hoàn máu lên não được tăng cường rõ rệt, cung cấp đầy đủ oxy và dưỡng chất cho cơ quan tiền đình, giúp cắt giảm các cơn chóng mặt nhanh chóng và ngăn ngừa tái phát một cách bền vững mà không cần phụ thuộc vào các hoạt chất hóa học.

Ảnh đại diện
Đừng chỉ chăm chăm giảm triệu chứng, muốn điều trị bệnh hiệu quả - an toàn - bền vững cần biện chứng được căn nguyên gốc rễ để luận trị giải pháp điều trị.

Mỗi người có một phác đồ riêng, bà con để lại thông tin, Lão Tuấn sẽ tư vấn trực tiếp:

Các bước xoa bóp vùng đầu mặt cổ điều hòa thần kinh tiền đình tại nhà

Chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt

Để chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt đạt hiệu quả cao nhất, trước khi đi vào bấm huyệt chuyên sâu, bà con cần thực hiện các động tác xoa bóp tổng thể vùng đầu, mặt, cổ và vai gáy nhằm làm ấm cơ thể, giãn cơ và kích thích tuần hoàn máu ngoại vi. Hãy ngồi ở một tư thế thật thoải mái, thả lỏng toàn bộ cơ thể, nhắm mắt nhẹ nhàng và tập trung tư tưởng vào từng động tác. Bà con có thể thực hiện theo trình tự khoa học dưới đây:

  • Động tác miết trán và xoa hốc mắt: Bà con dùng hai đầu ngón tay trỏ và ngón tay giữa đặt vào vị trí giữa hai lông mày (vùng ấn đường), sau đó dùng lực vừa phải miết nhẹ nhàng sang hai bên thái dương dọc theo đường lông mày. Thực hiện động tác này từ 15 đến 20 lần. Tiếp theo, áp cả lòng bàn tay vào mặt, xoa nhẹ nhàng theo vòng tròn xung quanh hốc mắt để kích thích các mạch máu nhỏ lưu thông, giảm bớt áp lực thần kinh xung quanh vùng mắt và trán.
  • Động tác chải đầu bằng các ngón tay: Bà con xòe mười ngón tay ra giống như một chiếc lược, áp các đầu ngón tay sát vào da đầu. Bắt đầu chải từ vùng chân tóc trán ngược ra phía sau gáy, ấn một lực vừa đủ để có cảm giác hơi căng tức nhẹ ở da đầu. Động tác này giúp kích thích trực tiếp lên các đường kinh bàng quang, kinh đởm chạy dọc trên đầu, giúp thông kinh hoạt lạc, giải phóng sự ứ trệ của khí huyết vùng đại não cực kỳ hiệu quả. Hãy làm liên tục khoảng 30 đến 50 lần cho đến khi da đầu ấm nóng lên.
  • Động tác bóp gáy và miết dọc cơ thang: Vùng cổ gáy chính là chiếc cầu nối duy nhất đưa máu từ tim lên não, nhưng đây cũng là nơi dễ bị bó cơ, tắc nghẽn nhất do thói quen ngồi sai tư thế hoặc nhiễm lạnh. Bà con dùng lòng bàn tay phải ôm lấy vùng cơ cổ gáy bên trái, bóp nhẹ nhàng từ trên sát chân tóc xuống tới bờ vai, sau đó đổi tay làm ngược lại. Tiếp tục dùng các đầu ngón tay miết mạnh dọc theo hai khối cơ lớn cạnh cột sống cổ. Mỗi bên bà con làm khoảng 20 lần để mạch máu giãn nở, đưa dòng máu lưu thông lên não mượt mà hơn.
  • Động tác xoa và vặn tai: Cơ quan tiền đình nằm sâu bên trong tai, do đó việc tác động lên loa tai có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Bà con dùng ngón cái và ngón trỏ kẹp lấy vành tai, xoa xát dọc vành tai từ trên xuống dưới cho đến khi tai đỏ và nóng bừng lên. Sau đó, dùng lòng bàn tay úp chặt vào hai lỗ tai, ấn mạnh vào rồi buốt đột ngột ra ngoài. Động tác này giúp kích thích hệ thống thần kinh thính giác và tiền đình, giảm ngay chứng ù tai, tiếng ve kêu o o trong đầu rất hiệu quả.

Hệ thống huyệt vị đặc trị huyễn vựng và kỹ thuật bấm chính xác

Sau khi toàn bộ vùng đầu cổ đã được làm ấm và thư giãn bằng các động tác xoa bóp, bước tiếp theo trong quy trình chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt là tác động trực tiếp vào các huyệt vị đặc trị. Đây chính là những “chốt chặn” năng lượng quan trọng trên hệ kinh lạc. Khi ta bấm đúng kỹ thuật, một luồng sinh khí mạnh mẽ sẽ được kích hoạt để điều hòa lại chức năng tạng phủ và giải tỏa ứ trệ thần kinh. Bà con hãy lưu ý kỹ vị trí và cách bấm của các huyệt vị sau:

  1. Huyệt Bách Hội: Huyệt vị này nằm ngay ở đỉnh đầu, là điểm giao nhau của đường dọc chính giữa đỉnh đầu và đường nối hai đỉnh vành tai lại với nhau. Trong Đông y, Bách Hội là nơi hội tụ của trăm dòng kinh mạch, có tác dụng thăng thanh dương, định kinh bình can, tỉnh thần làm sáng tai mắt. Khi bấm huyệt này, bà con dùng ngón tay giữa ấn thẳng góc xuống huyệt, day nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ từ 1 đến 2 phút. Lực ấn từ nhẹ đến nặng sao cho có cảm giác căng tức lan tỏa khắp vùng đỉnh đầu.
  2. Huyệt Phong Trì: Nằm ở chỗ lõm của bờ trong cơ ức đòn chũm và bờ ngoài cơ thang, sát đáy hộp sọ hậu chẩm. Đây là cửa ngõ mà gió độc (phong tà) rất dễ xâm nhập gây đau đầu, chóng mặt. Bấm huyệt Phong Trì có tác dụng khu phong, thanh nhiệt, thông nhĩ minh mục, đặc biệt giải tỏa cơn co thắt mạch máu nền đốt sống. Bà con dùng hai ngón tay cái ấn đồng thời vào hai huyệt Phong Trì hai bên, bốn ngón tay còn lại ôm lấy đầu làm điểm tựa. Day bấm liên tục trong 2 phút với lực vừa phải.
  3. Huyệt Thái Dương: Nằm ở chỗ lõm phía sau đuôi lông mày và đuôi mắt khoảng 1 thốn. Huyệt này chuyên trị các chứng đau đầu, hoa mắt, chóng mặt do can hỏa vượng. Bà con dùng hai ngón tay trỏ hoặc ngón tay cái đặt vào hai bên huyệt Thái Dương, nhẹ nhàng day ấn theo vòng tròn. Vừa day vừa nhắm mắt, thở đều để năng lượng được điều hòa ổn định.
  4. Huyệt Thính Cung: Vị trí nằm ở ngay phía trước giữa nắp tai, chỗ lõm được hình thành khi bà con hơi há miệng ra. Huyệt này thuộc kinh Tiểu trường, có mối liên hệ mật thiết với tai trong và cơ quan tiền đình. Bấm huyệt Thính Cung giúp thông nhĩ khiếu, trị triệt để chứng ù tai, điếc tai, chóng mặt đi kèm nôn nao. Bà con há nhẹ miệng, dùng ngón tay trỏ ấn thẳng vào huyệt và day trong 1 phút.
  5. Huyệt Nội Quan: Nằm ở mặt trước cẳng tay, từ lằn chỉ cổ tay đo lên góc 2 thốn, giữa hai phần gân cơ gan tay lớn và gân cơ gấp chung nông các ngón tay. Huyệt này có tác dụng khoan hung định tâm, hòa vị giáng nghịch. Khi cơn tiền đình ập đến gây buồn nôn, cồn cào ruột gan, lồng ngực ép chặt, bà con bấm mạnh vào huyệt Nội Quan từ 2 đến 3 phút sẽ giúp cắt ngay cơn nôn oẹ, làm dịu thần kinh tim vô cùng thần kỳ.

Tần suất, đối tượng áp dụng và những cảnh báo y tế quan trọng

Mặc dù phương pháp chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt mang lại những giá trị vô cùng to lớn đối với sức khỏe của bà con, nhưng để đảm bảo tính an toàn tuyệt đối và đạt hiệu quả tối ưu, Lão luôn dặn dò học trò và bà con phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc về tần suất cũng như nhận biết rõ ràng các ranh giới cảnh báo y tế. Không phải bất cứ lúc nào, bất cứ ai cũng có thể tùy tiện thực hiện bấm huyệt.

Về tần suất thực hiện, bà con nên duy trì đều đặn mỗi ngày từ 1 đến 2 lần, mỗi lần kéo dài khoảng 15 đến 20 phút cho toàn bộ quy trình từ xoa bóp đến bấm huyệt. Thời điểm thực hiện tốt nhất là vào buổi sáng sau khi thức dậy để kích hoạt tinh thần và buổi tối trước khi đi ngủ để giúp an thần, ngủ ngon giấc hơn. Tuyệt đối không bấm huyệt khi vừa ăn quá no hoặc khi đang quá đói, vì lúc này vị khí đang biến động, bấm huyệt dễ gây hiện tượng xốc khí, chóng mặt thêm.

Bên cạnh đó, Lão có những lời cảnh báo vô cùng nghiêm túc dưới góc độ chuyên môn y khoa mà bà con bắt buộc phải ghi nhớ:

  • Người không được tự ý áp dụng: Những bà con đang có vùng da đầu, da cổ bị viêm nhiễm, trầy xước, lở loét hoặc có vết thương hở tuyệt đối không được xoa bóp bấm huyệt lên vùng đó để tránh nhiễm trùng lan rộng. Phụ nữ đang mang thai, đặc biệt là trong 3 tháng đầu, không được tự ý bấm các huyệt vị nhạy cảm như huyệt Hợp Cốc, Tam Âm Giao vì có thể gây kích thích co bóp tử cung nguy hiểm.
  • Cảnh báo về tai biến mạch máu não: Nếu bà con bị chóng mặt dữ dội kèm theo các triệu chứng như nói ngọng, tê yếu một nửa người, méo miệng, nuốt nghẹn hoặc nhức đầu dữ dội như búa bổ, thì đây không đơn thuần là rối loạn tiền đình nữa. Đó có thể là dấu hiệu sớm của cơn đột quỵ, tai biến mạch máu não. Trong trường hợp này, tuyệt đối không được giữ người bệnh ở nhà để xoa bóp bấm huyệt mà phải lập tức đưa đến cơ sở y tế gần nhất để cấp cứu kịp thời.
  • Lưu ý về lực bấm: Khi thực hiện bấm huyệt, móng tay phải được cắt ngắn, sạch sẽ để tránh làm rách da. Lực bấm phải đi từ nông vào sâu, tăng dần từ nhẹ đến mạnh. Bà con cảm thấy tê tức là đúng huyệt, không dùng lực quá thô bạo, giật cục vì có thể gây bầm tím tổn thương mô mềm hoặc gây hốt hoảng cho hệ thần kinh.

Đối với những trường hợp rối loạn tiền đình mãn tính, gốc bệnh đã ăn sâu vào tạng phủ, cơ thể suy nhược nghiêm trọng, việc chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt tại nhà chỉ đóng vai trò hỗ trợ điều trị, làm giảm nhẹ triệu chứng bề nổi. Để nhổ tận gốc chân bệnh, khôi phục hoàn toàn chức năng của tạng Thận, tạng Can và Tỳ vị, bà con cần một giải pháp mang tính toàn diện, kết hợp hài hòa giữa bấm huyệt chuyên sâu và các bài thuốc y học cổ truyền tinh túy được nghiên cứu bài bản, gia giảm nghiêm ngặt theo đúng thể trạng của từng người bệnh.

Hiểu được những nỗi khổ sở của bà con khi phải chung sống với những trận chóng mặt quay cuồng, Lão cùng đội ngũ chuyên gia tại Trung tâm Thuốc dân tộc đã dành trọn vẹn tâm huyết để phục dựng và hoàn thiện bài thuốc đặc trị chứng huyễn vựng. Bài thuốc là sự kết hợp hoàn hảo của hàng chục vị thảo dược quý từ đại ngàn, hoạt động theo cơ chế kép: vừa bồi bổ ngũ tạng, ích tủy sinh huyết từ sâu bên trong, vừa hoạt huyết hóa ứ, thông kinh hoạt lạc, giải phóng hoàn toàn sự chèn ép mạch máu lên não. Nhờ nguồn dược liệu sạch chuẩn GACP-WHO, bài thuốc không chỉ mang lại hiệu quả điều trị vượt trội từ gốc rễ, an toàn tuyệt đối cho dạ dày mà còn giúp nâng cao thể trạng, giúp bà con ăn ngon, ngủ sâu giấc và tìm lại sự bình yên cho tâm trí.

Chế độ sinh hoạt dưỡng sinh phòng ngừa cơn tiền đình tái phát

Y học cổ truyền xưa nay luôn đề cao quan điểm “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, dưỡng sinh giữ gìn gốc rễ sức khỏe quan trọng hơn rất nhiều so với việc đợi có bệnh rồi mới lo chạy chữa. Chữa rối loạn tiền đình bằng xoa bóp bấm huyệt giúp bà con giải quyết phần ngọn mạch và khơi thông tạm thời khí huyết, nhưng để căn bệnh này không bao giờ có cơ hội quay trở lại quấy nhiễu cuộc sống, bà con cần tự xây dựng cho mình một chế độ ăn uống, sinh hoạt thuận theo tự nhiên và khoa học.

Trong sinh hoạt hàng ngày, điều tối kỵ đối với người bệnh tiền đình là các động tác thay đổi tư thế quá đột ngột. Khi ngủ dậy, bà con không nên bật dậy ngay lập tức. Hãy nằm lại trên giường khoảng 1 đến 2 phút, thực hiện vài động tác xoa mặt, xoa tai nhẹ nhàng rồi từ từ ngồi dậy, ngồi yên trên mép giường một lát trước khi đặt chân xuống đất đứng lên. Khi cần quay đầu nhìn ra sau, bà con hãy xoay cả bờ vai và thân mình một cách chậm rãi, tránh xoay cổ đột ngột dễ làm co thắt mạch máu nền đốt sống gây choáng váng.

Bên cạnh đó, giấc ngủ đóng vai trò sống còn trong việc phục hồi hệ thần kinh. Bà con cần sắp xếp công việc để đi ngủ trước 23 giờ đêm, bởi từ 23 giờ đến 3 giờ sáng là thời gian kinh Đởm và kinh Can hoạt động mạnh nhất để giải độc và sinh huyết mới cho cơ thể. Một giấc ngủ sâu, đủ giấc trong khung giờ vàng này sẽ giúp não bộ được tái tạo năng lượng đầy đủ, xóa tan hoàn toàn mệt mỏi ứ trệ của ngày cũ.

Về phương diện dinh dưỡng, người bị chứng huyễn vựng cần tránh xa các món ăn nhiều dầu mỡ, đồ chiên rán, thức ăn nhanh vì chúng dễ sinh ra đờm thấp, làm bít tắc lòng mạch, cản trở khí huyết lưu thông. Bà con nên hạn chế các chất kích thích như rượu, bia, cà phê, thuốc lá và thói quen ăn quá mặn. Thay vào đó, hãy tăng cường bổ sung các loại rau xanh đậm, trái cây tươi giàu vitamin, các thực phẩm có tác dụng dưỡng tâm, an thần, hoạt huyết như hạt sen, long nhãn, ngải cứu, mộc nhĩ đen, rau câu. Đặc biệt, hãy uống đủ nước mỗi ngày, có thể bổ sung thêm các loại trà thảo mộc nhẹ nhàng như trà hoa cúc, trà nụ vối để giúp thanh nhiệt, bình can hỏa.

Cuối cùng, việc rèn luyện thân thể bằng các bài tập thể dục vừa sức như đi bộ nhẹ nhàng, tập dưỡng sinh, khí công hoặc thái cực quyền vô cùng có lợi. Các bài tập này giúp tăng cường sự dẻo dai của hệ xương khớp vùng cổ, rèn luyện khả năng thăng bằng của cơ quan tiền đình và điều hòa nhịp thở. Khi hơi thở sâu và đều đặn, khí sẽ hành mượt mà, huyết sẽ theo đó mà lưu chuyển đến mọi ngóc ngách của cơ thể, mang lại cho bà con một thân hình khỏe mạnh, một tinh thần an nhiên, tự tại.

Nếu bà con đang phải gánh chịu những cơn chóng mặt đảo điên, tai ù, đầu óc bồng bềnh mà đã áp dụng nhiều phương pháp vẫn chưa thuyên giảm, đừng ngần ngại chia sẻ tình trạng sức khỏe của mình với Lão. Bà con có thể gửi thông tin về các triệu chứng, thói quen sinh hoạt hoặc kết quả thăm khám trước đó qua Zalo 0972.606.773 hoặc trò chuyện trực tiếp tại Messenger Lão Tuấn. Đội ngũ y bác sĩ cộng sự của Lão luôn sẵn lòng lắng nghe, xem xét kỹ lưỡng để tư vấn cho bà con giải pháp điều trị phù hợp và an toàn nhất.

Lão Tuấn – Tinh hoa y học dân tộc

Chia sẻ bài viết mạng xã hội:
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn
BS CKII. TTUT Lê Hữu Tuấn

Lão gửi gắm đôi điều:

Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!